Język polski > Romantyzm

Porównaj sposób kreacji świata przedstawionego i podmiotu lirycznego w przytoczonych poniżej wierszach, zwracając uwagę na funkcję motywów horacjańskich w utworze Adama Mickiewicza

Autor: kenia1100 Dodano: 08.11.2009, 15:24

Sprawdź podobne wypracowania

Dokonując porównania obu wierszy zauważalna jest podobna struktura utworów. U Mickiewicza widoczne jest nawiązanie do ody Horacego. Zbieżności z oryginałem służą do pokazania. różnic.
W utworze Horacego przedstawiony jest obraz niezniszczalnego pomnika, który poeta wzniósł swoją poezją. Widać to w wersach „Wybudowałem pomnik trwalszy niż ze spiżu, strzelający nad ogrom królewskich piramid nie naruszą go deszcze gryzące nie zburzy oszalały Akwilon oszczędzi go nawet łańcuch lat niezliczonych i mijanie wieków”. Strukturę utworu określa także tożsamość podmiotu lirycznego (obraz stron rodzinnych) i Rzymianina (motyw ofiary składanej Jowiszowi przez kapłana). Pokazuje to cytat „Nie wszystek umrę wiem, że uniknie pogrzebu cząstka nie byle jaka i rosnący w sławę potąd będę wciąż młody pokąd na Kapitol ma wstępować z milczącą westalką pontifeks I niech mówią że stamtąd gdzie Aufidus huczy z tego kraju gdzie gruntom brak wody gdzie Daunus rządził ludem rubasznym ja z nizin wyrosły pierwszy doprowadziłem nurt eolskiej pieśni do Italów przebiwszy najpewniejszą drogę”. Autor wyraża przekonanie o wysokiej wartości swego dzieła. Ukazują to jego słowa „Bądź dumna z moich zasług i delfickim laurem Melpomeno łaskawie opleć moje włosy”.
Podmiot liryczny w pieśni Horacego od pierwszego wersu ujawnia się jako ktoś niezwykły. Autor utworu podkreśla wielkość i niezniszczalność jego dzieła (np.: „Wybudowałem pomnik trwalszy niż ze spiżu”, „nie naruszą go deszcze gryzące nie zburzy oszalały Akwilon”). Przypisuje sobie cechy nadludzkie – boskie i nieśmiertelności . Gdy jego ciało umrze on zostanie żywy w swojej twórczości (widać to w wersach „Nie wszystek umrę wiem, że uniknie pogrzebu cząstka nie byle jaka”). Pokazuje siebie w wiecznej młodości (widać to w cytacie „potąd będę wciąż młody”). Jest świadomy o swoim losie w przyszłości (mówią o tym słowa „rosnący w sławę”). Żądanie dla siebie lauru przeznaczonego dla ludzi wybitnych (ukazują to dwie ostatnie wersy wiersza).
Świat przedstawiony jest znany podmiotowi lirycznemu, obejmuje różne dziedziny życia. Autor ukazuje doświadczenia osobiste związane ze statusem społecznym (wskazują na to słowa podmiotu lirycznego „ja z nizin wyrosły”). Postacie takie jak kapłan, westalka, Melpomena dodają powagi wypowiedzi. Wiersz zaczyna się od ujawnienia dokonań życiowych podmiotu lirycznego (podkreślają to takie słowa jak „wybudowałem”, „doprowadziłem”). Formy dokonane czasowników wskazują na pełnie skończonego dzieła. Konstrukcja czasu wskazuje na zamknięcie przeszłości i otwarcie się na przyszłość.
Z wiersza można wywnioskować, że dzieło jest rodzajem zestawienia osiągnięć Horacego jako liryka, wyraża przekonanie o wartości dorobku poety. Miarą wartości poezji jest długo trwająca o niej pamięć. Występuje w pieśni Horacego liryka bezpośrednia, czyli podmiot liryczny wypowiada się w pierwszej osobie (np. „wybudowałem”) i wyznaje swoje przemyślenia.
W wierszu Adama Mickiewiecza obraz dzieła przewyższającego wartością znane obiekty kultury wskazuje na strukturę utworu (pokazują to słowa „Świeci się pomnik mój nad szklany Puław dach, Przetrwa Kościuszki grób i Paców w Wilnie gmach, Ni go łotr Wirtemberg bombami mocen zbić, NN świnia Austriak niemiecką sztuką zryć.”). Podmiot liryczny jest jednostką wybitna przewyższająca osiągnięciami poprzednich twórców. Autor jest patriotą, emocjonalnie zaangażowany w walkę z zaborcami („Ni go łotr Wirtemberg bombami mocen zbić, Ni świnia Austriak niemiecką sztuką zryć”). Twórca dzieł zabronionych przez cenzurę w czasie rozbiorów („na złość strażnikom ceł”). Podmiot liryczny był poetą-emigrantem (świadczy o tym cytat „Stąd mimo carskich groźb, na złość strażnikom ceł, Przemyca w Litwę Żyd tomiki moich dzieł”). Był dumny ze swoich czytelników (widać to w cytacię „W folwarkach łaskę mam u ochmistrzyni cór, A z braku lepszych pism czyta mnie nawet dwór!”). Informacje autobiograficzne (strony rodzinne, emigracja, patriotyzm) pozwalają rozpoznać w podmiocie lirycznym Mickiewicza.
Świat przedstawiony jest znany podmiotowi lirycznemu. Środowisko nie stanowi elity kulturalnej i obniża rangę dzieł poety - ludzie to rzadko „dwór”, częściej „młodź”, „ochmistrzyni córy”, „Żyd”. Czas przeszły pojawia się jako przypomnienie dorobku kulturowego narodu. Określenie „świeci się pomnik mój” oznacza dzieło ukończone. A czas teraźniejszy wskazuje na dowody popularności poety (widać to w słowach „Szerzę się sławą mą aż za Prypeci bród”).
Z wiersza można wywnioskować, że dzieło jest formą bilansu własnego dorobku poetyckiego. Wyraża dumę z własnej twórczości, wskazuje na jego popularność,
choć w ocenie odbiorcy znającego odę Horacego sława ta ma wymiar lokalny.
U Mickiewicza widoczne jest nawiązanie do ody Horacego w tytule, strukturze utworu, wyeksponowaniu podmiotu lirycznego-poety, wykorzystaniu informacji autobiograficznych pozwalających w podmiocie lirycznym rozpoznać autora i sławy jego autora. Wyraźne zbieżności z oryginałem służą pokazaniu różnic. Jeżeli w podmiocie lirycznym da się rozpoznać samego Mickiewicza, to taki bilans własnej twórczości należy potraktować jako fałszywy i żartobliwy.




Patronujemy