Odpowiedzi

2009-11-11T12:19:13+01:00
Werter - główny bohater dzieła jednego z twórców preromantycznych, J. W. Goethego pt. Cierpienia młodego Wertera, które często utożsamiane jest z formą rozrachunku Goethego z pewnym etapem jego życia (silnie zarysowane podłoże biograficzne utworu).
Werter wywodził się z mieszczaństwa, był bardzo dobrze wykształcony, czytywał Homera, Szekspira; pasjonowały go pieśni Osjana, które w późniejszym okresie tłumaczył dla ukochanej dziewczyny oraz na krótko przed śmiercią dzieła Lessinga ("Emilia Galotti" została znaleziona na jego pulpicie tuż po zgonie bohatera). Był wrażliwy na otaczający go świat, lecz zarazem także egocentryczny - ujawnia się to zarówno już w pierwszym liście do przyjaciela, Wilhelma, w którym napomina o złamaniu serc dwóch sióstr, jak i w kolejnych - Werter opisywał w nich swoje własne przeżycia i przemyślenia, skupiał się głównie na sobie i swoich uczuciach; bardziej przypominały one pamiętnik bohatera. Po przyjeździe na wieś i poznaniu Lotty, w której zakochuje się bez pamięci na pierwszy plan wyłaniają się różne inne cechy bohatera, takie jak: niezdecydowanie, niezadowolenie ze świata i panujących w nim podziałów klasowych. Bał się podjąć jakiekolwiek ważniejsze decyzje, których konsekwencje byłyby dla niego bardzo odczuwalne. Wydawał się bezsilny, zagubiony. Kochał dzieci i przebywanie z nimi wprawiało go w zachwyt. Jego uczucie do Lotty było spotęgowane i wyidealizowane w jego umyśle; była dla niego bardziej atrakcyjna niż na przykład Eleonora, gdyż wydawała mu się nieosiągalna (Lotta, już w czasie ich poznania była zaręczona z Albertem). Pragnął jej, czasem zdawało mu się nawet, że miał wyłączne prawo do adorowania jej, jednak nie walczył o nią z jej narzeczonym. Werter odnajdywał ekstazę w swoim cierpieniu, nie chciał go kończyć. Gdyby jednak zszedł się z Lottą, jego ból nie miałby żadnego umotywowania, prawdopodobnie zostałby wyparty przez, na początku, ich wzajemną fascynację i obcowanie, a w końcu rutynę. Idealna, niespełniona, przeżywana w samotności miłość, która pociąga za sobą szereg ran dla bohatera zmieniłaby swoje oblicze i stała się mało dla niego atrakcyjna. Jego cierpienie dawało mu poczucie wyjątkowości, elitarności. Po pewnym czasie wyjechał z Walheim by podjąć pracę na dworze, lecz uraza, jakiej doznał ze strony szlacheckich elit na balu utwierdziły go w przekonaniu, iż wyjazd był złą decyzją - rozłąka z Lottą nie przyniosła spodziewanych efektów w postaci zapomnienia (choć, zapewne, odnosiła całkiem odwrotny, być może pożądany przez Wertera skutek - potęgowanie cierpienia i wypełnienie jego myśli po brzegi sylwetką ukochanej), a na domiar złego został dotkliwie upokorzony. Po powrocie miarę goryczy dopełnił fakt o cichym ślubie jego ukochanej i Alberta. Jego ból osiągnął punkt kulminacyjny podczas jego pocałunku z Lottą - po opuszczeniu jej domu zdecydował, iż przyszedł już czas pożegnania ze światem. Zdecydował się na ostateczny, jaskrawy przejaw buntu przeciw współczesnemu mu światu, prawom nim rządzącymi i absurdowi istnienia (celem istnienia jest nieuchronny zgon i wtórująca mu apatia związana ze świadomością nadchodzącego końca). Waży się w końcu na powolną, samobójczą śmierć manifestującą jego sprzeciw i odciskającą piętno na osobach z jego otoczenia (włączając w to Lottę).

"Rano, o szóstej, zjawił się służący ze światłem. Znalazł na ziemi swojego pana, pistolet i kałużę krwi. (...) Leżał (Werter) twarzą zwrócony ku oknu, na plecach, zupełnie ubrany i obuty i miał na sobie błękitny frak i żółtą kamizelkę." tłum. Franciszek Mirandola''
W sylwetce Wertera można dopatrzeć się wielu epizodów z życia Goethego:

Werter, tak jak Goethe, opisywał swoje zawody miłosne i przelewał swoje uczucia z nimi związane na papier w formie listów, które
później adresowane były do jego przyjaciół.

Literackie fascynacje Wertera pokrywały się z upodobaniami Goethego.
Niektóre poglądy i zamiłowania, np. zamiłowanie do literatury i sztuki, niechęć czy uprzedzenie do narzuconej mu przez rodzinę i otoczenie służby publicznej
Historia nieszczęśliwej miłości Goethego do Charlotty Buff pokrywa się z historią miłości Wertera i Lotty, córki komisarza Walheim
Śmierć Wilhelma Jeruzalema była pierwowzorem śmierci Wertera (powolny zgon spowodowany strzałem w skroń, ubiór - niebieski frak i żółta kamizelka oraz "Emilia Galotti" Lessinga na biurku)