Odpowiedzi

2009-11-18T16:30:45+01:00
Wieczorem, przy pełni księżyca, żydowskie rodziny zasiądą przy wieczerzy sederowej, rozpoczynającej święto Pesach – największe w judaizmie. W Pesach Żydzi wspominają i na nowo przeżywają cudowne wyjście z niewoli egipskiej, i świętują dar wolności otrzymany od Boga.


W Izraelu większość rodzin, nawet, na co dzień dalekich od praktyk religijnych, spotka się na Pesachowym sederze. Zgodnie z rytuałem będą odczytywać Hagadę, czyli historię o wyjściu z niewoli egipskiej, uzupełnianą psalmami i komentarzami. W czasie wieczerzy spożywane są mace, czyli przaśne pieczywo, oraz inne symboliczne potrawy. Najmłodsze z dzieci zapyta dorosłych: co takiego jest innego tej nocy, co świętujemy? „To noc przejścia z niewoli do wolności, noc Bożej mocy, uobecnionej także dziś” – padają odpowiedzi.

W tym roku święto Pesach obchodzone jest miesiąc po wiosennej pełni księżyca, z powodu korekt kalendarzowych przeprowadzanych, co 19 lat. Przez osiem świątecznych dni do Jerozolimy przybędzie kilkaset tysięcy żydowskich pielgrzymów na modlitwę pod Ścianą Płaczu.

R. Montusiewicz, Izrael

2009-11-18T21:38:51+01:00
Pascha - (hebr. פסח - Pesach, 'przejście'), Przaśniki, święto żydowskie obchodzone na pamiątkę wyzwolenia Żydów z niewoli egipskiej. W Izraelu trwa 7 dni, a w diasporze - 8 dni; poczynając od 15 dnia nissan. Od dnia następnego liczony jest omer - jest to okres 7 tygodni prawie żałobny, w którym ortodoksyjni żydzi nie odprawiają wesel, nie strzygą włosów ani się nie golą.
Pierwszy wieczór Paschy, zwany wieczorem sederowym, jest najbardziej uroczystym momentem życia żydowskiego. Spożywa się wtedy w gronie rodziny uroczystą kolację, podczas którego czytana jest Hagada, opowiadająca o wyjściu z Egiptu. Tekst nie jest liturgiczny: istnieją różne Hagady; niektóre współczesne komentują wyzwolenie narodu żydowskiego w świecki sposób. Podczas uczty wychyla się cztery kielichy wina dla upamiętnienia czterech sposobów nazwania wyzwolenia. Jedno z dzieci zadaje pytania dotyczące znaczenia obrzędów Paschy, na które odpowiada głowa rodziny. Następnie biesiadnicy odmawiają psalmy Hallelu. Podczas kolacji sederowej spożywa się warzywa zanurzone w słonej wodzie oraz gorzkie zioła. Tradycyjnymi potrawami są: pieczony udziec z kością (symbolizujący ofiarę z baranka paschalnego) oraz jajka. Wieczór sederowy składa się z wielu tradycyjnych rytuałów, odprawianych w ustalonym porządku. Istnieje też wiele zwyczajów ludowych związanych z sederem: np. dzieci próbują ukraść ostatni kawałek macy (afikoman) i wymienić go na prezenty; jeden puchar wina napełnia się dla proroka Eliasza, który jest uroczyście zapraszany do środka i prawdopodobnie bierze udział w kolacji; wino z kielichów jest ulewane dziesięciokrotnie na pamiątkę plag egipskich etc.
Najważniejszym przykazaniem obowiązującym Żydów w śwęto Paschy jest zakaz spożywania (a nawet posiadania w domu) chleba na zakwasie (chamec). Zamiast niego spożywa się pieczywo ze specjalnie przygotowanej mąki - macę. Nie można używać zwykłych naczyń kuchennych i sztućców, gdyż wchłonęły one chamec i mogą być rytualnie oczyszczone tylko przez specjalne procedury kaszerowania. Chamec należy wyrzucić, albo sprzedać nie-Żydom i ewentualnie odkupić po świętach. Poza tym różne społeczności żydowskie mają własne ograniczenia pokarmowe, np. Aszkenazyjczycy nie jedzą fasoli, grochu i ryżu. W pierwszy i ostatni dzień Paschy zakazana jest praca.
Chrześcijaństwo nawiązuje do żydowskiego święta Paschy, ponieważ w postaci Ostatniej Wieczerzy Jezus i apostołowie obchodzili w istocie wieczór sederowy. Dokonało się wtedy ustanowienie eucharystii, w której Jezus zastąpił paschalnego baranka.