Hej muszę napisać pracę pod tytułem :
Wskaż podobieństwa i różnice w przedstawieniu postaci Matki Boskiej w dwóch tekstach ,, bogurodzicy" i ,,posłuchajcie bracia miła".

jednak z uwzględnieniem że :

I WSTĘP : pamiętając ŻE - wizerunki Matki Boskiej w obu wierszach są końcowo różne , różnice te wynikają z odmiennego charakteru i funkcji dla obu tekstów.

II ROZWINIĘCIE :pamiętając że Maryja jest charakteryzowana jako Matka Syna Bożego i jako niezwykła postać wybrana przez Boga .

III WSKAZAĆ PODOBIEŃSTWA W OBYDWU TEKSTACH
IV OMÓWIĆ TE RÓŻNICE
V zAKOŃCZENIE PRACY

1

Odpowiedzi

2009-12-06T12:26:40+01:00
Dwa bardzo znane zabytki języka polskiego: "Bogurodzicę" i "Lament świętokrzyski" łączy tematyka maryjna. Oba te wspaniałe utwory średniowieczne koncentrują się wokół postaci Matki Boskiej. W każdym z nich jest ona jednak przedstawiana zupełnie inaczej.
"Bogurodzica" ma formę pieśni modlitewnej, w której wierni (podmiot zbiorowy) proszą Maryję o pośrednictwo między ludzkością a Chrystusem. Może nie widać tego na pierwszy rzut oka, bo archaiczna forma wołacza "Bogurodzica dziewica Bogiem sławiena Maryja" nie eksponuje od razu apostrofy.
Z kolei "Lament świętokrzyski" , czyli "Żale Matki Boskiej pod krzyżem" to monolog zwracającej się do ludzi Maryi (apostrafa "bracia miła"). Kiedyś być może ten monolog był fragmentem dramatu.
Wiele wynika już z tego , że w "Lamencie..." Maryja zwraca się do bliskich sobie ludzi, "braci" , skracając dystans pomiędzy sobą a wiernymi. W tej skardze przedstawia też siebie jako "ubogą żenę" , czyli zwyczajną kobietę , którą spotkało ogromne nieszczęście.
W innej zupełnie roli występuje matka Jezusa w "Bogurodzicy". O ile w "Żalach Matki Boskiej pod krzyżem" jest ona po prostu zbolałą matką udręczonego syna, o tyle w "Bogurodzicy" eksponowane są jej świętość, niezwykłość i potęga, wynikające z niepowtarzalnej roli Matki Chrystusa. W żadnym wypadku "Bogurodzica" nie jest "ubogą żeną" , lecz potężną panią, która może wypraszać łaski u Boskiego tronu. Jest też wprawdzie matką ludzi, nie tylko Boga - człowieka ("matko zwolena"), co w ogóle umożliwia kierowanie do niej prośby. Jest to jednak błaganie uniżone , patetyczne ( "A dać raczy jegoż prosimy").
W "Posłuchajcie bracia miła" MAryja występuje jako postać zbolała i złamana, cierpiąca i bezradna. Matka Boska z "Bogurodzicy" jest już pełna chwały w niebie ,i tam może wypraszać łaski. Maryja z "Lamentu świętokrzyskiego" budzi współczucie, Bogurodzica króluje.
W obu tekstach występują postacie biblijne, świętych bądź aniołów. Święty Jan Chrzciciel przywołany jest w "Bogurodzicy" jako kolejny orędownik za grzeszną ludzkością. Postacie z "Lamentu świętokrzyskiego" , do których zwraca się Maryja, to prócz jej Syna, także archanioł Gabriel, którego radosnego przekazu, wygłoszonego przez laty, w dniu zwiastowania Maryja zdaje się nie rozumieć.
W końcowej partii utworu " Posłuchajcie bracia miła" Maryja identyfikuje się z licznymi zbolałymi matkami i radzi im bezpośrednio prosić Boga o łaskę dla ich dzieci, jakby sama nie mogła nic dla nich wybłagać. W "Bogurodzicy" Matka Boska jest orędowniczką. Co ma wyprosić? Pobożne życie i nagrodę wieczną dla wiernych. Jej usytuowanie niejako w sąsiedztwie Jana Chrzciciela wskazuje na pokrewieństwo z dziełami sztuk plastycznych, na których niejednokrotnie występował motyw deesis - Maryja , Jan Chrzciciel i Chrystus. To ta dwójka : Matka Boska i Jan Chrzciciel stali niejako między ludźmi a Bogiem, wypraszając wiernym łaski.
Warto jeszcze przez chwilę zastanowić się nad odbiorem obu tekstów przez czytelnika. "Bogurodzica" wydaje się przede wszystkim utworem patetycznym, wzniosłym i misternie skonstruowanym. "Żale Matki Boskiej pod krzyżem" ( eksponujące perspektywę ludzką, nie boską) są natomiast przede wszystkim tekstem emocjonalnym, jak sam tytuł wskazuje "lamentem" , skargą. Lament był specyficznym średniowiecznym gatunkiem literackim.
Mimo jednak pewnej konwencji gatunkowej , utwór wydaje się niezwykły i porusza , do dziś, budzi współczucie. "Bogurodzica" wznosi zaś czytelnika na wyżyny, wprowadza patos. Przywołuje na myśl cały kontekst historyczny , kiedyś pełniła nieprzypadkowo funkcję pierwszego hymnu narodowego. Śpiewano ją w ważnych momentach dla narodu, miedzy innymi przed słynną bitwą pod Grunwaldem. To patetyczna pieśń zbiorowa. "Posłuchajcie bracia miła" mimo , że Maryja zwraca się do grupy osób, jest też indywidualnym dramatem. Chciałoby się powiedzieć : ludzkim.

Mimo że oba utwory są pełne archaizmów, napisane odległym współczesnemu czytelnikowi językiem, robią wrażenie i poruszają do dziś. A kreacje Maryi - Matki Boga i Maryi - nieszczęśliwej kobiety i teraz wydają się wiarygodne.


Myślę , że to Ci wystarczy ja za to dostałam 5 pozdrawiam ;)
16 3 16