Potrzebuje treści zadań maturalnych i kluczy odpowiedzi:

* z matury listopad 2009 z poziomu podstawowego z wos
* z matury rozszerzonej 2008 z wos o prawach człowieka

Nie działa mi pdf i nie mogę otworzyć plików tego typu.
Chodzi mi o to,aby skopiować i podać mi tu te treści.

Będę bardzo wdzięczna :(

2

Odpowiedzi

Najlepsza Odpowiedź!
2009-12-30T16:46:09+01:00
KOD
ZDAJÑCEGO
ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY
Z OPERONEM
WIEDZA O SPO¸ECZE¡STWIE
POZIOM PODSTAWOWY
Czas pracy 120 minut
Instrukcja dla zdajàcego
1. Sprawdê, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 17 stron (zadania
1–28). Ewentualne braki zg∏oÊ przewodniczàcemu
zespo∏u nadzorujàcego egzamin.
2. Odpowiedzi zapisz czytelnie w miejscu na to przeznaczonym.
3. Pisz czytelnie. U˝ywaj d∏ugopisu/pióra tylko z czarnym tuszem/
atramentem.
4. Nie u˝ywaj korektora.
5. B∏´dne zapisy wyraênie przekreÊl.
6. Pami´taj, ˝e zapisy w brudnopisie nie podlegajà ocenie.
˚yczymy powodzenia!
Za rozwiàzanie
wszystkich zadaƒ
mo˝na otrzymaç
∏àcznie
100 punktów.
PESEL ZDAJÑCEGO
Wpisuje zdajàcy przed rozpocz´ciem pracy
Miejsce na identyfikacj´ szko∏y
LISTOPAD
ROK 2009
Arkusz opracowany przez Wydawnictwo Pedagogiczne OPERON.
Kopiowanie w ca∏oÊci lub we fragmentach bez zgody wydawcy zabronione. Wydawca zezwala na kopiowanie zadaƒ przez
dyrektorów szkó∏ bioràcych udzia∏ w programie Próbna Matura z OPERONEM.
2
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Wzadaniach 1–5 podkreÊl jednà w∏aÊciwà odpowiedê.
Zadanie 1. (1 pkt)
Postawa jednostki, polegajàca na Êcis∏ym podporzàdkowaniu si´ normom, systemom wartoÊci
oraz poglàdom obowiàzujàcym w danej grupie spo∏ecznej, to:
a) nonkonformizm
b) antykonformizm
c) konformizm
d) utylitaryzm
Zadanie 2. (1 pkt)
Autoremplanu z 1950 r., który przyczyni∏ si´ do powo∏ania EuropejskiejWspólnotyW´gla i Stali,
by∏:
a) Robert Schuman
b) Alcide de Gasperi
c) Winston Churchill
d) Konrad Adenauer
Zadanie 3. (1 pkt)
Organem w∏adzy sàdowniczej w Polsce, który stwierdza wa˝noÊç wyborów parlamentarnych,
prezydenckich oraz referendów ogólnokrajowych, jest:
a) Trybuna∏ Konstytucyjny
b) Trybuna∏ Stanu
c) Sàd Najwy˝szy
d) Wojewódzki Sàd Administracyjny
Zadanie 4. (1 pkt)
Postawienie Prezydenta RP w stan oskar˝enia mo˝e nastàpiç uchwa∏à:
a) Sejmu RP
b) Senatu RP
c) Rady Ministrów
d) Zgromadzenia Narodowego
Zadanie 5. (1 pkt)
Doktryna polityczna, której g∏ównymi zasadami sà solidarnoÊç spo∏eczna i zasada subsydiarnoÊci
paƒstwa, to:
a) nacjonalizm
b) liberalizm
c) chrzeÊcijaƒska demokracja
d) socjaldemokracja
Zadanie 6. (1 pkt)
Podaj termin, którymokreÊla si´ prawnà przynale˝noÊç jednostki do danego paƒstwa. Przejawia
si´ onami´dzy innymi w podleg∏oÊci w∏adzomswojego paƒstwa oraz opiece prawnej w czasie pobytu
poza jego granicami.
……………………………………………………………………………………………………………
3
Zadanie 7. (3 pkt)
Uzupe∏nij tekst, wpisujàc wmiejsce kropek nazwy w∏aÊciwych organów samorzàdu terytorialnego.
Wwiejskiej gminie Kowalewo odby∏y si´ d∏ugo oczekiwane wybory samorzàdowe.Wwyniku zaciek∏
ej walki wyborczej do (1)……………………………………………dosta∏o si´ 15 nowych radnych.
W bezpoÊrednich wyborach zwyci´˝y∏ Janusz Lulewicz, który objà∏ stanowisko
(2) …………………………………………. Jest to doÊwiadczony polityk, który dopiero niedawno
przeprowadzi∏ si´ do gminy Kowalewo.WczeÊniej mieszka∏ w Gdaƒsku, gdzie kilka lat temu z powodzeniem
startowa∏ w wyborach samorzàdowych. Zwyci´˝y∏ w nich i stanà∏ na czele w∏adzy wykonawczej
w mieÊcie, obejmujàc urzàd (3) ………………………………………. W po∏owie kadencji
jednak zrezygnowa∏, t∏umaczàc si´ problemami zdrowotnymi i szukajàc dla siebie odpoczynku od lokalnej
polityki. Nie na d∏ugo jednak.
(1) – Podaj nazw´ organu w∏adzy stanowiàcej w tej gminie.
(2) – Podaj nazw´ organu wykonawczego w tej gminie.
(3) – Podaj nazw´ organu wykonawczego w Gdaƒsku.
Zadanie 8. (1 pkt)
Wymieƒ cztery mniejszoÊci etniczne, których przedstawiciele mieszkajà w Polsce i które zosta∏y
wymienione w Ustawie o mniejszoÊciach narodowych i etnicznych oraz o j´zykach regionalnych.
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 9. (4 pkt)
Wpisz w tabeli przy poszczególnych aktach prawnych nazwy organów promulgacyjnych, w których
sà one publikowane.Wybierz spoÊród ni˝ej podanych:
Dziennik Ustaw RP, Dziennik Urz´dowy RP „Monitor Polski”, Wojewódzkie dzienniki urz´dowe
Wzadaniach 10–13 przyporzàdkuj odpowiednim literom odpowiadajàce im cyfry (np. F. 6).
Zadanie 10. (3 pkt)
Do podanych opisów funkcji rodziny przyporzàdkuj w∏aÊciwe im nazwy.
A. wydanie na Êwiat potomstwa
B. zaspokajanie potrzeb materialnych cz∏onków rodziny
C. nadawanie pozycji spo∏ecznej swoim cz∏onkom
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Nazwa aktu prawnego Organ publikacyjny (promulgacyjny)
A. Ratyfikowane umowy mi´dzynarodowe
B. Uchwa∏y rady powiatu
C. Konstytucja
D. Zarzàdzenie Prezydenta RP
4
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
1. stratyfikacyjna
2. kulturowa
3. prokreacyjna
4. ekonomiczna
Odpowiedê: A.…B.…C.…
Zadanie 11. (4 pkt)
Do poszczególnych sposobów rozwiàzywania konfliktów przyporzàdkuj ich charakterystyki.
Odpowiedê: A.…B.…C.…D.…
Zadanie 12. (3 pkt)
Do poszczególnych Êrodków odwo∏awczych przyporzàdkuj odpowiedni organ w∏adzy sàdowniczej,
który ten Êrodek odwo∏awczy b´dzie rozpatrywa∏.
Odpowiedê: A.…B.…C.…
Sposób
rozwiàzywania
konfliktów
Charakterystyka
A. negocjacje 1. Rozmowy mi´dzy stronami konfliktu z udzia∏em osoby trzeciej, która zachowuje
neutralnoÊç i pomaga znaleêç rozwiàzanie dobre dla obu stron.
B. mediacje 2. Rozstrzygni´cie konfliktu przez niezale˝ny organ, którego orzeczenie
jest wià˝àce, a strony konfliktu nie majà wp∏ywu na jego sk∏ad.
C. arbitra˝ 3. Rozmowy podj´te przez strony konfliktu w celu znalezienia rozwiàzania
satysfakcjonujàcego obie strony.
D. sàd 4. Rozstrzygni´cie konfliktu w drodze decyzji podj´tej przez wi´kszoÊç osób
zaanga˝owanych w spór.
5. Rozstrzygni´cie konfliktu przez wyznaczonà przez obie strony niezale˝-
nà osob´, której decyzja jest wià˝àca dla obu stron konfliktu.
Ârodki odwo∏awcze Organ w∏adzy sàdowniczej
A. Za˝alenie na postanowienie wojewódzkiego
sàdu administracyjnego
1. Sàd Najwy˝szy
B. Apelacja od wyroku sàdu rejonowego 2. Sàd Apelacyjny
C. Kasacja od wyroku sàdu okr´gowego 3. Sàd Okr´gowy
4. Naczelny Sàd Administracyjny
5
Zadanie 13. (4 pkt)
Do poszczególnych funkcji Sejmu RP przyporzàdkuj odpowiednie wyjaÊnienie tej funkcji.
Odpowiedê: A.…B.…C.…D.…
W zadaniach 14–15, zaznacz, które zdania sà prawdziwe, a które fa∏szywe. Wpisz w odpowiednie
miejsce w tabeli Prawda (zdanie prawdziwe) lub Fa∏sz (zdanie fa∏szywe).
Zadanie 14. (5 pkt)
Prezydent RP – w∏adza wykonawcza
Zadanie 15. (4 pkt)
Organizacja Narodów Zjednoczonych
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Funkcja Sejmu WyjaÊnienie funkcji
A. funkcja ustrojodawcza 1. powo∏ywanie innych organów paƒstwa
B. funkcja kreacyjna 2. sprawowanie kontroli nad dzia∏alnoÊcià administracji rzàdowej
C. funkcja kontrolna 3. uczestniczenie w pracy Rady Ministrów
D. funkcja ustawodawcza 4. mo˝liwoÊç dokonywania zmian w Konstytucji RP
5. stanowienie prawa
Zdanie Prawda lub Fa∏sz
1. Kandydat na Prezydenta RP musi mieç ukoƒczone 30 lat i zebraç 100
tys. podpisów obywateli.
2. Kadencja Prezydenta RP trwa 5 lat i ponownie mo˝e byç on wybrany
tylko raz.
3. Prezydent RP czuwa nad przestrzeganiem Konstytucji i jest gwarantem
ciàg∏oÊci w∏adzy paƒstwowej.
4. Wsprawach szczególnej wagi Prezydent RP zwo∏uje Rad´ Gabinetowà,
której przewodniczy.
5. Akty urz´dowe Prezydenta RP wymagajà dla swojej wa˝noÊci
podpisu odpowiedniego ministra.
Zdanie Prawda lub Fa∏sz
1. G∏ównà siedzibà ONZ jest Nowy Jork, a jej obecny sekretarz generalny
to Kofi Annan.
2. W sk∏ad Rady Bezpieczeƒstwa ONZ wchodzi pi´ciu cz∏onków sta-
∏ych (USA, Rosja, Chiny, Francja,Wielka Brytania), którzy majà prawo
weta.
3. G∏ównym organem sàdowniczym ONZ jestMi´dzynarodowy Trybuna∏
SprawiedliwoÊci.
4. Jednà z wyspecjalizowanych organizacji powiàzanych z ONZ jest
Pakt Pó∏nocnoatlantycki, który odpowiada za realizacj´ misji pokojowych
w ramach ONZ.
6
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Zadanie 16. (6 pkt)
Wykonaj poni˝sze polecenia.
a) Uporzàdkuj chronologicznie, wed∏ug okresu pe∏nienia funkcji, podane poni˝ej imiona i nazwiska
premierów Rzeczypospolitej Polskiej. W odpowiednià rubryk´ tabeli wpisz liczby od 1
do 4.
b) Obok wymienionych poni˝ej wydarzeƒ wpisz imiona i nazwiska premierów, którzy w tymczasie
sprawowali swojà funkcj´.
Uwaga: Jednemu premierowi mo˝e odpowiadaç wi´cej ni˝ jedno wydarzenie!
1. Przystàpienie Polski do Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
2. Wys∏anie wojsk polskich na wojn´ w Iraku w 2003 r.
……………………………………………………………………………………………………………
3. WejÊcie Polski do NATO.
……………………………………………………………………………………………………………
4. Powo∏anie samorzàdów powiatowego i wojewódzkiego.
……………………………………………………………………………………………………………
5. Uchwalenie tzw. Ma∏ej Konstytucji z 1992 r.
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 17. (2 pkt)
Podaj pe∏ne polskie nazwy wymienionych organizacji wyspecjalizowanych ONZ.
a) UNESCO – …………………………………………………………………………………………
b) FAO – ………………………………………………………………………………………………
Zadanie 18. (2 pkt)
WyjaÊnij poj´cia.
a) bierne prawo wyborcze
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
b) czynne prawo wyborcze
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
Premierzy Liczba
A. Jerzy Buzek
B. Leszek Miller
C. Tadeusz Mazowiecki
D. Hanna Suchocka
7
Zadanie 19. (3 pkt)
SpoÊród podanych poni˝ej poj´ç podkreÊl te, które sà charakterystyczne dla wspó∏czesnych systemów
demokratycznych.
zasada prymatu rozporzàdzenia, hierarchicznoÊç systemu êróde∏ prawa, paƒstwo prerogatywne,
pluralizm polityczny, monizm polityczny, zasada praworzàdnoÊci, indoktrynacja
Zadanie 20. (4 pkt)
Do podanych opisów organów wewn´trznych Sejmu RP dopisz w odpowiednimmiejscu ich nazwy.
Zadanie 21. (2 pkt)
Do opisów etapów procesu rozwoju spo∏ecznego cz∏owieka dopisz jego nazw´.
Zadanie 22. (3 pkt)
Na podstawie fragmentu ustawy wykonaj polecenia.
Rozdzia∏ 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa okreÊla zasady wspó∏pracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach zwiàzanych
z cz∏onkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej.
Art. 2.
Rada Ministrów ma obowiàzek wspó∏pracy z Sejmem i Senatem w sprawach, o których mowa
w art. 1.
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Opis organu wewn´trznego Sejmu Nazwa organu
A. Przewodniczy obradom Sejmu i reprezentuje go na zewnàtrz.
B. Zapewnia wspó∏prac´ mi´dzy klubami poselskimi, w jego
sk∏ad wchodzà mi´dzy innymi przewodniczàcy klubów i kó∏
parlamentarnych
C. Ustala plan pracy Sejmu i dokonuje wyk∏adni jego
Regulaminu.
D. Rozpatruje sprawy stanowiàce przedmiot prac Sejmu oraz
wyra˝a opinie w sprawach przekazanych pod jego obrady
przez Sejm lub jego inne organy.
Opis etapu procesu rozwoju spo∏ecznego Nazwa etapu
A. Zmiany zachodzàce w cz∏owieku sà efektem ˝ycia w ró˝norodnym
Êwiecie spo∏ecznym oraz przyjmowania przez jednostk
´ kolejnych ról spo∏ecznych.
B. Obejmuje wczesny etap ˝ycia jednostki, która podlega wp∏ywowi
przede wszystkim rodziny, a tak˝e rówieÊników, naÊladujàc
prezentowane wzorce zachowania.
8
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Art. 3.
1. Rada Ministrów przedstawia Sejmowi i Senatowi, nie rzadziej ni˝ raz na 6 miesi´cy, informacj´
o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej.
2. Na ˝àdanie Sejmu, Senatu, organu w∏aÊciwego na podstawie regulaminu Sejmu lub organu w∏aÊciwego
na podstawie regulaminu Senatu, Rada Ministrów przedstawia, odpowiednio Sejmowi lub
Senatowi, informacj´ o sprawie zwiàzanej z cz∏onkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej.
Art. 9.
1. Przed rozpatrzeniem projektu aktu prawnego w Radzie Unii Europejskiej Rada Ministrów zasi´-
ga opinii organu w∏aÊciwego na podstawie regulaminu Sejmu i opinii organu w∏aÊciwego na podstawie
regulaminu Senatu, przedstawiajàc na piÊmie informacj´ o stanowisku, jakie RadaMinistrów
ma zamiar zajàç podczas rozpatrywania projektu w Radzie Unii Europejskiej.
2. Do informacji, o której mowa w ust. 1, Rada Ministrów do∏àcza uzasadnienie swojego stanowiska,
a tak˝e ocen´ przewidywanych skutków prawnych aktu prawnego dla polskiego systemu prawa
oraz skutków spo∏ecznych, gospodarczych i finansowych dla Rzeczypospolitej Polskiej.
3. Z uwagi na organizacj´ pracy organów Unii Europejskiej, z wyjàtkiem spraw, w których Rada Unii
Europejskiej stanowi jednomyÊlnie, oraz spraw, które pociàgajà za sobà znaczne obcià˝enia dla bud
˝etu paƒstwa, Rada Ministrów mo˝e zajàç stanowisko bez zasi´gania opinii, o których mowa
w ust. 1. W takim przypadku cz∏onek Rady Ministrów ma obowiàzek niezw∏ocznie przedstawiç organowi
w∏aÊciwemu na podstawie regulaminu Sejmu i organowi w∏aÊciwemu na podstawie regulaminu
Senatu zaj´te stanowisko oraz wyjaÊniç przyczyny, dla których nie zasi´gni´to opinii.
èród∏o: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o wspó∏pracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach zwiàzanych
z cz∏onkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej, DzU z 2004 r. nr 52, poz. 515.
a) Podaj, ile razy najmniej w ciàgu roku rzàd jest zobowiàzany przedstawiç w∏adzy ustawodawczej
informacje o udziale Polski w pracach Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
b) Napisz, w jakich okolicznoÊciach dotyczàcych tworzenia unijnego prawa rzàd jest bezwzgl´dnie
zobowiàzany do zasi´gni´cia opinii organów Sejmu i Senatu.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
c)WyjaÊnij, jaka procedura obowiàzuje w przypadku, gdy rzàd nie zasi´gnà∏ opinii Sejmu i Senatu
na temat swojego stanowiska podczas rozpatrywania projektu unijnego prawa.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
9
Zadanie 23. (10 pkt)
Na podstawie mapy przedstawiajàcej podzia∏ administracyjny Polski wykonaj nast´pujàce polecenia.
a) Podaj nazw´ miasta, które jest stolicà województwa Êwi´tokrzyskiego.
……………………………………………………………………………………………………………
b) Wpisz w odpowiednie miejsca poni˝ej nazwy województw sàsiadujàcych z województwem
Êwi´tokrzyskim.
1. ………………………………………………………………………………………………………
2. ………………………………………………………………………………………………………
3. ………………………………………………………………………………………………………
4. ………………………………………………………………………………………………………
5. ………………………………………………………………………………………………………
6. ………………………………………………………………………………………………………
c) Podaj nazwy miast b´dàcych stolicami wszystkich województw graniczàcych z Niemcami.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 24. (4 pkt)
Na podstawie tekstu poni˝ej i wiedzy w∏asnej wykonaj polecenia.
Minione cztery lata da∏y Polakom poczucie uwolnienia indywidualnych inicjatyw i skonfrontowania
w∏asnych mo˝liwoÊci z europejskim otoczeniem. Konfrontacja ta generalnie wypad∏a pozytywnie,
przyczyniajàc si´ do wzmocnienia, a nie jak si´ obawiano – os∏abienia, poczucia w∏asnej wartoÊci. (…)
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
1
2
3
4
5
6
woj.
Êwi´tokrzyskie
0 50 50 100 km
16° 18° 20° 22°
24°
24°
16° 18° 20° 22°
54°
52°
50°
54°
52°
50°
10
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Na podstawie licznych badaƒ krajowych i mi´dzynarodowych Polacy jawià si´ jako spo∏eczeƒstwo
o najwy˝szych wskaênikach optymizmu i, mimo wahliwoÊci ocen sytuacji politycznej czy gospodarczej
w kraju, poparcie dla cz∏onkostwa jest nie tylko bardzo wysokie, ale równie˝ stabilne i niezale
˝ne od zmian czy wydarzeƒ politycznych.
Funkcjonowanie we wspólnocie krajów cz∏onkowskich przyczynia si´ do wzmocnienia identyfikacji
z Unià Europejskà. Wzmacnia to poczucie wspó∏odpowiedzialnoÊci za przebieg procesuintegracji,
choç równoczeÊnie sprzyja rodzeniu si´ obaw o przysz∏oÊç zjednoczeniowego procesu i dostrzeganiu
równie˝ negatywnychnast´pstw cz∏onkostwa, co nie stoi w sprzecznoÊci z uwagami poczynionymi
powy˝ej.
W ocenach cz∏onkostwa Polacy najcz´Êciej wskazujà korzyÊci wynikajàce z mo˝liwoÊci podejmowania
pracy poza krajem. W dost´pie do rynków pracy upatrywali zarówno mo˝liwoÊci wyrównywania
ró˝nic poziomów ˝ycia, jak i zbli˝enia z obywatelami zatrudniajàcych ich krajów. Jednak˝e,
w bardziej pog∏´bionych analizach pojawiajà si´ coraz liczniej dostrzegane problemy zarówno
w Êrodowiskach migrantów, jak i wÊród ludnoÊci miejscowej. Odczucia te majà zarówno pod∏o˝e
ekonomiczne, jak i psychologiczno-kulturowe, wynikajàce z relacji mi´dzy przybyszami i tubylcami.
Sà nast´pstwem weryfikacji oczekiwaƒ, które z biegiem czasu okazujà si´ bàdê to niemo˝liwe do zaspokojenia,
bàdê te˝ ulegajà zmianie pod wp∏ywem doÊwiadczeƒ ˝ycia w obcym kraju. W ich nast
´pstwie w coraz liczniejszych grupach polskich migrantów zarobkowych dojrzewa ch´ç powrotu
do kraju, a cz´sto poczucie narastajàcej niech´ci do obywateli kraju, w którym podejmowano prac´.
Znaczny odsetek badanych wskazuje na zbyt wolny post´p wyrównywania ró˝nic mi´dzy spo∏eczeƒstwami
integrujàcej si´ Europy i obawia si´, ˝e stabilizacja tych zró˝nicowaƒ mo˝e doprowadziç
do roz∏amu w Unii.
èród∏o: E. Skotnicka-Illasiewicz, Spo∏eczna ocena nast´pstw cz∏onkostwa w cztery lata po akcesji, http://ec.europa.eu/
a) Napisz, jak integracja europejska wp∏yn´∏a na poczucie wartoÊci Polaków.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
b)Wymieƒ dwie korzyÊci, które dostrzegali Polacy, zwiàzane z otwarciem dla nich rynków pracy
krajów Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
c) Wymieƒ dwie przyczyny problemów Polaków przebywajàcych na emigracji w krajach Unii
Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
d) Na podstawie wiedzy w∏asnej napisz, jakie wydarzenie z 2007 roku przyczyni∏o si´ do swobodnego
przemieszczania si´ obywateli Rzeczypospolitej Polskiej po krajach Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
11
Zadanie 25. (4 pkt)
Na podstawie tekstu poni˝ej i wiedzy w∏asnej wykonaj polecenia.
Zasada solidarnoÊci ma swój wymiar mi´dzynarodowy w ramach UE. Odbywa si´ tu proces wyrównywania
poziomów rozwoju i dobrobytu pomi´dzy poszczególnymi krajami i regionami, a dzieje si´
to na koszt i za zgodà narodów bogatszych, które dzielà si´ swoim bogactwem z krajami s∏abiej rozwini
´tymi.Wuproszczeniu, UE jest najpot´˝niejszà w Êwiecie pompà ssàco-t∏oczàcà, t∏oczàcà fundusze
i inne Êrodki rozwojowe w kierunku narodów historycznie mniej uprzywilejowanych.Wtym wyra˝a
si´ wspólnotowy charakter Unii Europejskiej. W ramach wspólnoty-rodziny nie mo˝na tolerowaç
zbyt du˝ych ró˝nic rozwojowych. Pod tym wzgl´dem wszyscy mieszkaƒcy UE powinni czuç si´ jak
u siebie, niezale˝nie od tego, czy znaleêli si´ chwilowo w Lizbonie, Sztokholmie czy Budapeszcie.
èród∏o: R. Kuêniar, UE – kluczowe problemy, „Dziennik”, 9 sierpnia 2006 r.
a)WyjaÊnij, w jaki sposób sà wyrównywane ró˝nice rozwojowe w krajach Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
b) Na podstawie wiedzy w∏asnej podaj trzy przyk∏ady dzia∏aƒ finansowanych z funduszy europejskich,
które przyczyniajà si´ do zmniejszenia ró˝nic rozwojowych mi´dzy paƒstwami cz∏onkowskimi.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 26. (5 pkt)
Na podstawie tabeli i wiedzy w∏asnej wykonaj polecenia.
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Które paƒstwa Unii Europejskiej sà obecnie,
Pana(i) zdaniem, najwi´kszymi sprzymierzeƒcami
Polski?
Wskazania respondentów wed∏ug terminów badaƒ
I 2004 I 2006 VII 2007
w procentach
Wielka Brytania 26 28 28
Czechy – 16 22
Francja 10 19 19
Litwa – 11 16
Niemcy 19 35 14
Irlandia 11 14 14
Hiszpania 45 16 9
Holandia 13 7 9

12
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
a) Podaj nazwy paƒstw, które zanotowa∏y w okresie 2004–2007 najwi´kszy w punktach procentowych
wzrost i najwi´kszy spadek wskazaƒ respondentów.
Najwi´kszy wzrost: ……………………………………………………………………………………
Najwi´kszy spadek:……………………………………………………………………………………
b) Podaj nazwy dwóch paƒstw, które w okresie 2004–2007 mia∏y stabilne wskaêniki poparcia.
……………………………………………………………………………………………………………
c) Podaj politycznà przyczyn´ spadku poparcia dla paƒstwa wymienionego w podpunkcie a.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
d) SpoÊród wymienionych w tabeli paƒstw podaj dwa, które najpóêniej przystàpi∏y do Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
Które paƒstwa Unii Europejskiej sà obecnie,
Pana(i) zdaniem, najwi´kszymi sprzymierzeƒcami
Polski?
Wskazania respondentów wed∏ug terminów badaƒ
I 2004 I 2006 VII 2007
w procentach
S∏owacja – 7 9
W∏ochy 18 10 7
W´gry – 7 5
Austria 4 4 4
Belgia 6 3 4
Szwecja 14 7 3
Finlandia 2 2 2
¸otwa – 2 3
Dania 10 3 2
Grecja 6 2 2
Portugalia 4 1 2
Estonia – 1 2
S∏owenia – 1 1
Bu∏garia – – 1
Rumunia – – 1
Luksemburg 1 1 0
Cypr – 0 0
Malta – 0 0
Trudno powiedzieç 23 25 31
èród∏o: CBOS, lipiec 2007 r.

13
Zadanie 27. (4 pkt)
Zapoznaj si´ z zamieszczonymi poni˝ej wykresem oraz tabelà i wykonaj polecenia.
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Jak Pan(i) sàdzi, jakie b´dà skutki wejÊcia
w ˝ycie traktatu lizboƒskiego? Czy Pan(i)
zdaniem, wejÊcie w ˝ycie traktatu przyczyni
si´ do:
Elektoraty partyjne
SLD* PO PSL* PiS
w procentach
• zacieÊnienia wspó∏pracy mi´dzy paƒstwami cz∏onkowskimi Unii?
Tak 73 71 67 46
Nie 5 8 0 23
Trudno powiedzieç 22 21 33 31
• poprawy funkcjonowania ca∏ej Unii?
Tak 76 67 66 47
Nie 2 10 5 17
Trudno powiedzieç 22 23 29 36
• podporzàdkowania s∏abszych paƒstw UE silniejszym paƒstwom unijnym?
Tak 35 30 36 45
Nie 38 40 18 23
Trudno powiedzieç 27 30 46 32
• wzmocnienia pozycji Polski w Unii Europejskiej?
Tak 73 59 47 34
Nie 7 18 14 33
Trudno powiedzieç 20 23 39 33
• utraty przez Polsk´ suwerennoÊci?
Tak 3 10 3 26
Nie 79 69 54 48
Trudno powiedzieç 18 21 43 26
• legalizacji w Polsce ma∏˝eƒstw homoseksualnych?
Tak 6 11 17 21
Nie 58 63 38 44
Trudno powiedzieç 36 26 45 35
Zdecydowanie tak
Raczej tak
Trudno powiedzieç
Raczej nie
Zdecydowanie nie 33%
37%
22%
2%
6%
èród∏o: CBOS, maj 2008 r.
Niedawno Sejmi Senat opowiedzia∏y si´ za przyj´ciemprzez Polsk´ traktatu lizboƒskiego. Czy
Pana(i) zdaniem prezydent powinien ratyfikowaç, zatwierdziç traktat lizboƒski, czy te˝ nie?

14
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
a) Podaj, jaki procent respondentów popiera ratyfikacj´ przez prezydenta traktatu lizboƒskiego,
a jaki jest temu przeciwny.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
b) Podaj pe∏ne nazwy dwóch partii, których zwolennicy sà najbardziej przekonani o pozytywnych
skutkach przyj´cia traktatu lizboƒskiego.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
c)Wymieƒ wszystkie partie, których wi´kszoÊç wyborców twierdzi, ˝e traktat lizboƒski przyczyni
si´ do poprawy funkcjonowania Unii.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
d) Odpowiedz, czy zdaniem respondentów traktat lizboƒski spowoduje utrat´ przez Polsk´ suwerennoÊci.
Odpowiedê uzasadnij, odwo∏ujàc si´ do danych liczbowych.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 28. (14 pkt)
Napisz artyku∏ prasowy, w którymprzedstawisz korzyÊci oraz koszty pi´cioletniego uczestnictwa
Polski w Unii Europejskiej (przedstaw po trzy przyk∏ady). Jakie korzyÊci, a jakie zagro˝enia
zwiàzane z przynale˝noÊcià do Unii Europejskiej mogà spotkaç paƒstwo polskie w najbli˝szej
przysz∏oÊci? Podaj i opisz po dwa przyk∏ady. Uwzgl´dnij w∏asne zdanie na temat przynale˝noÊci
Polski do UE oraz wykorzystaj materia∏y êród∏owe z zadaƒ 24–27.
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
Jak Pan(i) sàdzi, jakie b´dà skutki wejÊcia
w ˝ycie traktatu lizboƒskiego? Czy Pan(i)
zdaniem, wejÊcie w ˝ycie traktatu przyczyni
si´ do:
Elektoraty partyjne
SLD* PO PSL* PiS
w procentach
• zwi´kszenia skutecznoÊci dochodzenia roszczeƒ finansowych przez obywateli Niemiec za mienie
pozostawione w Polsce?
Tak 13 19 30 35
Nie 54 46 26 22
Trudno powiedzieç 33 35 44 43
* Rozk∏ad opinii w elektoratach SLD i PSL nale˝y uznaç za przybli˝ony ze wzgl´du èród∏o: CBOS, maj 2008 r.
na niewielkà liczb´ zwolenników tych partii w badanej próbie.

15
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
16
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
BRUDNOPIS
(nie podlega ocenie)

1 www. o p e r o n . p l
Mo de le od po wie dzi do ar ku sza Prób nej Ma tu ry z OPE RO NEM
Wie dza o spo ∏e czeƒ stwie
Po ziom pod sta wo wy
Listopad 2009
Nr
za da nia
Mo del od po wie dzi
W na wia sach kwa dra to wych [ ] od po wie dzi
al ter na tyw ne bàdê uzu pe∏ nia jà ce
Sche mat punk to wa nia
Za sa dy przy zna wa nia
punk tów
Punk ty
za za da nie
1. c) kon for mizm 0–1
2. a) Ro bert Schu man 0–1
3. c) Sàd Naj wy˝ szy 0–1
4. d) Zgro ma dze nia Na ro do wego 0–1
5. c) chrze Êci jaƒ ska de mo kra cja 0–1
6. oby wa tel stwo 0–1
7. (1) – ra da gmi ny
(2) – wójt
(3) – pre zy dent miasta
Po 1 pkt za ka˝ dà pra -
wi d∏o wà od po wiedê
0–3
8. ¸em ko wie, Ka ra imi, Ta ta rzy, Ro mo wie 1 pkt za po da nie czte -
rech mniej szo Êci
0–1
9. A. Ra ty fi ko wa ne umo wy mi´ dzy na ro do we – Dzien -
nik Ustaw RP
B. Uchwa ∏y ra dy po wia tu – Wo je wódz kie dzien ni ki
urz´ do we
C. Kon sty tu cja – Dzien nik Ustaw RP
D. Za rzà dze nie pre zy den ta RP – Dzien nik Urz´ do wy
RP „Mo ni tor Pol ski”
Po 1 pkt za ka˝de pra -
wi d∏o we przy po rzàd -
ko wa nie
0–4
10. A. 3; B. 4; C. 1 Po 1 pkt za pra wi d∏o we
przy po rzàd ko wa nie
0–3
11. A. 3; B. 1; C. 5; D. 2 Po 1 pkt za pra wi d∏o we
przy po rzàd ko wa nie
0–4
12. A. 4; B. 3; C. 1 Po 1 pkt za pra wi d∏o we
przy po rzàd ko wa nie
0–3
13. A. 4; B. 1; C. 2; D. 5 Po 1 pkt za pra wi d∏o we
przy po rzàd ko wa nie
0–4
14. 1. fa∏sz
2. praw da
3. praw da
4. praw da
5. fa∏sz
Po 1 pkt za jed nà pra -
wi d∏o wà od po wiedê
0–5
15. 1. fa∏sz
2. praw da
3. praw da
4. fa∏sz
Po 1 pkt za jed nà pra -
wi d∏o wà od po wiedê
0-4
2 www. o p e r o n . p l
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Nr
za da nia
Mo del od po wie dzi
W na wia sach kwa dra to wych [ ] od po wie dzi
al ter na tyw ne bàdê uzu pe∏ nia jà ce
Sche mat punk to wa nia
Za sa dy przy zna wa nia
punk tów
Punk ty
za za da nie
16. a) A. 3; B. 4; C. 1; D. 2
b) 1. Przy stà pie nie Pol ski do Unii Eu ro pej skiej – Le -
szek Mil ler
2. Wy s∏a nie wojsk pol skich na woj n´ w Ira ku
w 2003 r. – Le szek Mil ler
3. Wej Êcie Pol ski do NA TO – Je rzy Bu zek
4. Po wo ∏a nie sa mo rzà dów po wia to we go i wo je -
wódz kie go – Je rzy Bu zek
5. Uchwa le nie tzw. Ma ∏ej Kon sty tu cji z 1992 r. – Han -
na Su choc ka
1 pkt
Po 1 pkt za ka˝ dà pra -
wi d∏o wà od po wiedê
– ∏àcz nie 5 pkt
0–6
17. a) UNE SCO – Or ga ni za cja Na ro dów Zjed no czo nych
do spraw OÊwia ty, Na uki i Kul tu ry
b) FAO – Or ga ni za cja Na ro dów Zjed no czo nych
do spraw Wy ˝y wie nia i Rol nic twa
Po 1 pkt za ka˝ dà pe∏ -
nà na zw´ or ga ni za cji
0–2
18. a) bier ne pra wo wy bor cze – mo˝ li woÊç kan dy do -
wa nia w wy bo rach
b) czyn ne pra wo wy bor cze – mo˝ li woÊç g∏o so wa nia
w wy bo rach [prawo do wybierania kandydatów]
Po 1 pkt za ka˝ de wy -
ja Ênie nie
0–2
19. hie rar chicz noÊç sys te mu êró de∏ pra wa, plu ra lizm
polityczny, za sa da pra wo rzàd no Êci
Po 1 pkt za pra wi d∏o -
we pod kre Êle nie
0–3
20. A. Mar sza ∏ek Sej mu
B. Kon went Se nio rów
C. Pre zy dium Sej mu
D. ko mi sja sej mo wa
Po 1 pkt za pra wi d∏o -
wà na zw´ or ga nu
0–4
21. A. so cja li za cja wtór na
B. so cja li za cja pier wot na
Uwa ga: Je ˝e li uczeƒ nie u˝y je po j´ cia „so cja li za cja”,
nie przy zna je my punk tu.
Po 1 pkt za pra wi d∏o -
wà na zw´
0–2
22. a) Co naj mniej dwa ra zy.
b) W spra wach, któ re Ra da Unii Eu ro pej skiej sta no -
wi jed no myÊl nie, oraz w spra wach, któ re po cià ga jà
za so bà znacz ne ob cià ˝e nia dla bu d˝e tu paƒ stwa.
c) Cz∏o nek Ra dy Mi ni strów ma obo wià zek nie -
zw∏ocz nie przed sta wiç or ga no wi w∏a Êci we mu
na pod sta wie re gu la mi nu Sej mu i or ga no wi w∏a Êci -
we mu na pod sta wie re gu la mi nu Se na tu za j´ te sta -
no wi sko oraz wy ja Êniç przy czy ny, dla któ rych nie
za si´ gni´ to opi nii [cz∏o nek rzà du ma obo wià zek
nie zw∏ocz nie przed sta wiç Sej mo wi i Se na to wi za j´
te sta no wi sko oraz wy ja Êniç przy czy ny, dla któ rych
nie za si´ gni´ to opi nii].
1 pkt
1 pkt za dwie oko licz -
no Êci
1 pkt
0–3
23. a) Kiel ce
b) 1 – ma zo wiec kie, 2 – lu bel skie, 3 – pod kar pac -
kie, 4 – ma ∏o pol skie, 5 – Êlà skie, 6 – ∏ódz kie
c) Szcze cin, Go rzów Wiel ko pol ski [Zie lo na Gó ra],
Wro c∏aw
Uwa ga: Mu szà byç po da ne sto li ce woj. za chod nio -
po mor skie go, lu bu skie go i dol no Êlà skie go!
1 pkt
Po 1 pkt za pra wi d∏o wà
na zw´ – ∏àcz nie 6 pkt
Po 1 pkt za ka˝ dà sto -
li c´ wo je wódz twa
– ∏àcz nie 3 pkt
0–10
3 www. o p e r o n . p l
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Nr
za da nia
Mo del od po wie dzi
W na wia sach kwa dra to wych [ ] od po wie dzi
al ter na tyw ne bàdê uzu pe∏ nia jà ce
Sche mat punk to wa nia
Za sa dy przy zna wa nia
punk tów
Punk ty
za za da nie
24. a) In te gra cja eu ro pej ska przy czy ni ∏a si´ do wzmoc -
nie nia po czu cia war to Êci Po la ków.
b) Po la cy do strze gli mo˝ li woÊç wy rów na nia ró˝ nic
po zio mu ˝y cia oraz mo˝ li woÊç zbli ˝e nia si´ z oby -
wa te la mi kra jów, w któ rych pol scy oby wa te le po -
dej mu jà pra c´.
c) Przy czy na mi sà oczekiwania niemo˝liwe do
realizacji oraz trud no Êci w re la cjach przy by szów
(Po la ków) z miej sco wy mi (tu byl ca mi).
d) wej Êcie Pol ski do stre fy Schen gen [przystàpienie
Polski do uk∏adu z Schengen]
1 pkt
1 pkt za dwie korzyÊci
1 pkt za dwie przy czy -
ny
1 pkt
0–4
25. a) Ró˝ ni ce roz wo jo we w Unii Eu ro pej skiej sà wy -
rów ny wa ne po przez prze ka zy wa nie fun du szy
[Êrod ków pie ni´˝ nych] z kra jów bo ga tych do kra -
jów bied niej szych [kraje bogate dzielà si´ swoim
bogactwem z krajami biednymi].
b) Na przy k∏ad:
– in we sty cje w in fra struk tu r´ [bu do wa dróg i au -
to strad]
– wspie ra nie in no wa cyj nych przed si´ biorstw [in no -
wa cyj nych po my s∏ów]
– po moc w re struk tu ry za cji za k∏a dów za nie czysz -
cza jà cych Êro do wi sko
– in we sty cje w „ka pi ta∏ ludz ki” [pod no sze nie kwa li -
fi ka cji pra cow ni ków, roz wój przed si´ bior czo Êci]
Uwa ga: Na le ˝y uznaç in ne dzia ∏a nia, o ile sà lo gicz -
ne i zgod ne z praw dà.
1 pkt
Po 1 pkt za ka˝ de
dzia ∏a nie – ∏àcz nie
3 pkt
0–4
26. a) Naj wi´k szy wzrost: Fran cja [o 9 punktów
procentowych]; naj wi´k szy spa dek: Hisz pa nia
[o 36 punktów procentowych]
b) Au stria, Finlandia
c) Na przy k∏ad: prze gra ne wy bo ry pra wi cy hisz paƒ -
skiej w 2004 r. [ko niec rzà dów Azna ra]; doj Êcie
do w∏a dzy so cja li stów [Za pa te ro], zwy ci´ stwo le wi -
cy w wy bo rach w 2004 r.; wy co fa nie si´ Hisz pa nii
z woj ny w Ira ku; za ostrze nie sto sun ków Hisz pa nii
z USA po zwy ci´ stwie le wi cy (Pol ska ma tra dy cyj -
nie do bre sto sun ki z USA)
Uwa ga: Do pusz cza si´ in ne od po wie dzi, o ile sà po -
praw ne me ry to rycz nie.
d) Bu∏ ga ria i Ru mu nia
1 pkt za ka˝ de paƒ -
stwo
1 pkt
1 pkt
1 pkt za dwa paƒ stwa
0–5
4 www. o p e r o n . p l
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Nr
za da nia
Mo del od po wie dzi
W na wia sach kwa dra to wych [ ] od po wie dzi
al ter na tyw ne bàdê uzu pe∏ nia jà ce
Sche mat punk to wa nia
Za sa dy przy zna wa nia
punk tów
Punk ty
za za da nie
27. a) 55% re spon den tów popiera ra ty fi ka cj´ trak ta tu
przez pre zy den ta, na to miast 8% jest te mu prze -
ciw nych.
b) So jusz Le wi cy De mo kra tycz nej i Plat for ma Oby -
wa tel ska
Uwa ga: Zda jà cy mu si po daç na zwy par tii (a nie
skró ty), gdy˝ o tym mó wi py ta nie.
c) SLD, PO i PSL
d) Zda niem wi´k szo Êci re spon den tów trak tat li -
zboƒ ski nie spo wo du je utra ty przez Pol sk´ su we -
ren no Êci. Po twier dza jà to da ne licz bo we: nie oba -
wia si´ te go 79% elek to ra tu SLD, 69% elek to ra tu
PO, 54% elek to ra tu PSL i 48% elek to ra tu PiS.
Uwa ga: Zda jà cy mo ˝e od wo ∏aç si´ do pro cen tu
osób, któ re si´ oba wia jà, ˝e trak tat po zba wi Pol sk´
su we ren no Êci.
1 pkt za pe∏nà
odpowiedê
1 pkt
1 pkt za po da nie
trzech par tii
1 pkt za za j´ cie sta no -
wi ska i po da nie da -
nych licz bo wych
0–4
28. a) for ma ar ty ku ∏u pra so we go (tytu∏, autor)
b) trzy przy k∏a dy korzyÊci zwià za nych z uczest nic -
twem Pol ski w UE
c) trzy przy k∏a dy kosztów zwià za nych z uczest nic -
twem Pol ski w UE
d) ko rzy Êci zwià za ne z przy na le˝ no Êcià Pol ski do UE
w przy sz∏o Êci
e) za gro ˝e nia zwià za ne z przy na le˝ no Êcià Pol ski
do UE w przy sz∏o Êci
f) w∏a sne zda nie na te mat przy na le˝ no Êci Pol ski
do UE
g) ma te ria ∏y êró d∏o we (wy star czy od wo ∏a nie
do jed ne go ma te ria ∏u êró d∏o we go)
1 pkt
3 pkt (po jed nym punk
cie za ka˝ dà korzyÊç)
3 pkt (po jed nym punk
cie za ka˝ dy koszt)
2 pkt (za po da nie oraz
opis ko rzy Êci)
2 pkt (za po da nie oraz
opis za gro ˝e nia)
1 pkt
2 pkt (po 1 pkt za
odwo∏anie do jednego
materia∏u)
0–14
W kluczu sà prezentowane przyk∏adowe prawid∏owe odpowiedzi. Nale˝y równie˝ uznaç odpowiedzi
ucznia, jeÊli sà inaczej sformu∏owane, ale ich sens jest synonimiczny wobec schematu, oraz inne
odpowiedzi, nieprzewidziane w kluczu, ale poprawne.
2009-12-30T16:52:02+01:00
Internet Explorer nie potrafi poprawnie wyświetlić tej strony. Kliknij tutaj, aby dowiedzieć się więcej... Zalogowany jako: blondyna9054
Start
Zadaj
Twoje zadania
Dodaj zadanie
Archiwum
Wszystkie
Biologia
Chemia
Fizyka
Geografia
Historia
Informatyka
Inne języki obce
Język angielski
Język niemiecki
Matematyka
Muzyka
PO
Polski
Przedsiębiorczość
Religia
Sztuka
WOS
Rozwiąż
Twoje rozwiązania
Rozwiąż zadanie
Wiadomości
Skrzynka odbiorcza
Wiadomości wysłane
Wiadomości zapisane
Kosz
Profil
Zobacz
Preferencje
Zmień dane
Zmień avatar
Zmień email
Zmień hasło
Moje komentarze
Wystawione komentarze
Wydarzenia
Rangi
Grupy
Wszystkie
Zaproszenia
Stwórz
Znajomi
Twoi znajomi
Zaproszenia
Szukaj
Aktywności
Rankingi
Ranking całościowy
Zakończone indywidualne
Dzienny indywidualny
Tygodniowy indywidualny
Miesięczny indywidualny
Zakończone grupowe
Dzienny grupowy
Tygodniowy grupowy
Miesięczny grupowy


Witaj: blondyna9054 Zobacz profil »
Edytuj profil » Twoje punkty:125Zobacz jak zdobyć punkty.
Miejsca w rankingach
Globalny: 8571 miejsce

Dajemy za Darmo 100 punktów!
Wystarczy, że dodasz jedno wypracowanie do naszej bazy. Kliknij.
Twoje wiadomości
Skrzynka odbiorcza
Wiadomości wysłane
Wiadomości zapisane
Kosz
Aktywni znajomi
Brak aktywnych znajomych
Grupy do których należysz
Jeszcze nie należysz do żadnej grupy

Wybierz przedmiot:
Biologia
Chemia
Fizyka
Geografia
Historia
Informatyka
Inne języki obce
Język angielski
Język niemiecki
Matematyka
Muzyka
PO
Polski
Przedsiębiorczość
Religia
Sztuka
WOS
Zadanie
Szukaj innych rozwiązań. Mamy ich: 0

Prz.: WOS Rozwiązanie warte: 12 pkt ( 11.1 pkt ) Z: Dzisiaj, 16:26 Zgłoś spam
Potrzebuje treści zadań maturalnych i kluczy odpowiedzi:

* z matury listopad 2009 z poziomu podstawowego z wos
* z matury rozszerzonej 2008 z wos o prawach człowieka

Nie działa mi pdf i nie mogę otworzyć plików tego typu.
Chodzi mi o to,aby skopiować i podać mi tu te treści.

Będę bardzo wdzięczna :( panienka Początkujący

Napisz prywatną wiadomość
Rozwiązanie
Odpowiedź z: Dzisiaj, 16:46 Zgłoś spam KOD
ZDAJÑCEGO
ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY
Z OPERONEM
WIEDZA O SPO¸ECZE¡STWIE
POZIOM PODSTAWOWY
Czas pracy 120 minut
Instrukcja dla zdajàcego
1. Sprawdê, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 17 stron (zadania
1–28). Ewentualne braki zg∏oÊ przewodniczàcemu
zespo∏u nadzorujàcego egzamin.
2. Odpowiedzi zapisz czytelnie w miejscu na to przeznaczonym.
3. Pisz czytelnie. U˝ywaj d∏ugopisu/pióra tylko z czarnym tuszem/
atramentem.
4. Nie u˝ywaj korektora.
5. B∏´dne zapisy wyraênie przekreÊl.
6. Pami´taj, ˝e zapisy w brudnopisie nie podlegajà ocenie.
˚yczymy powodzenia!
Za rozwiàzanie
wszystkich zadaƒ
mo˝na otrzymaç
∏àcznie
100 punktów.
PESEL ZDAJÑCEGO
Wpisuje zdajàcy przed rozpocz´ciem pracy
Miejsce na identyfikacj´ szko∏y
LISTOPAD
ROK 2009
Arkusz opracowany przez Wydawnictwo Pedagogiczne OPERON.
Kopiowanie w ca∏oÊci lub we fragmentach bez zgody wydawcy zabronione. Wydawca zezwala na kopiowanie zadaƒ przez
dyrektorów szkó∏ bioràcych udzia∏ w programie Próbna Matura z OPERONEM.
2
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Wzadaniach 1–5 podkreÊl jednà w∏aÊciwà odpowiedê.
Zadanie 1. (1 pkt)
Postawa jednostki, polegajàca na Êcis∏ym podporzàdkowaniu si´ normom, systemom wartoÊci
oraz poglàdom obowiàzujàcym w danej grupie spo∏ecznej, to:
a) nonkonformizm
b) antykonformizm
c) konformizm
d) utylitaryzm
Zadanie 2. (1 pkt)
Autoremplanu z 1950 r., który przyczyni∏ si´ do powo∏ania EuropejskiejWspólnotyW´gla i Stali,
by∏:
a) Robert Schuman
b) Alcide de Gasperi
c) Winston Churchill
d) Konrad Adenauer
Zadanie 3. (1 pkt)
Organem w∏adzy sàdowniczej w Polsce, który stwierdza wa˝noÊç wyborów parlamentarnych,
prezydenckich oraz referendów ogólnokrajowych, jest:
a) Trybuna∏ Konstytucyjny
b) Trybuna∏ Stanu
c) Sàd Najwy˝szy
d) Wojewódzki Sàd Administracyjny
Zadanie 4. (1 pkt)
Postawienie Prezydenta RP w stan oskar˝enia mo˝e nastàpiç uchwa∏à:
a) Sejmu RP
b) Senatu RP
c) Rady Ministrów
d) Zgromadzenia Narodowego
Zadanie 5. (1 pkt)
Doktryna polityczna, której g∏ównymi zasadami sà solidarnoÊç spo∏eczna i zasada subsydiarnoÊci
paƒstwa, to:
a) nacjonalizm
b) liberalizm
c) chrzeÊcijaƒska demokracja
d) socjaldemokracja
Zadanie 6. (1 pkt)
Podaj termin, którymokreÊla si´ prawnà przynale˝noÊç jednostki do danego paƒstwa. Przejawia
si´ onami´dzy innymi w podleg∏oÊci w∏adzomswojego paƒstwa oraz opiece prawnej w czasie pobytu
poza jego granicami.
……………………………………………………………………………………………………………
3
Zadanie 7. (3 pkt)
Uzupe∏nij tekst, wpisujàc wmiejsce kropek nazwy w∏aÊciwych organów samorzàdu terytorialnego.
Wwiejskiej gminie Kowalewo odby∏y si´ d∏ugo oczekiwane wybory samorzàdowe.Wwyniku zaciek∏
ej walki wyborczej do (1)……………………………………………dosta∏o si´ 15 nowych radnych.
W bezpoÊrednich wyborach zwyci´˝y∏ Janusz Lulewicz, który objà∏ stanowisko
(2) …………………………………………. Jest to doÊwiadczony polityk, który dopiero niedawno
przeprowadzi∏ si´ do gminy Kowalewo.WczeÊniej mieszka∏ w Gdaƒsku, gdzie kilka lat temu z powodzeniem
startowa∏ w wyborach samorzàdowych. Zwyci´˝y∏ w nich i stanà∏ na czele w∏adzy wykonawczej
w mieÊcie, obejmujàc urzàd (3) ………………………………………. W po∏owie kadencji
jednak zrezygnowa∏, t∏umaczàc si´ problemami zdrowotnymi i szukajàc dla siebie odpoczynku od lokalnej
polityki. Nie na d∏ugo jednak.
(1) – Podaj nazw´ organu w∏adzy stanowiàcej w tej gminie.
(2) – Podaj nazw´ organu wykonawczego w tej gminie.
(3) – Podaj nazw´ organu wykonawczego w Gdaƒsku.
Zadanie 8. (1 pkt)
Wymieƒ cztery mniejszoÊci etniczne, których przedstawiciele mieszkajà w Polsce i które zosta∏y
wymienione w Ustawie o mniejszoÊciach narodowych i etnicznych oraz o j´zykach regionalnych.
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 9. (4 pkt)
Wpisz w tabeli przy poszczególnych aktach prawnych nazwy organów promulgacyjnych, w których
sà one publikowane.Wybierz spoÊród ni˝ej podanych:
Dziennik Ustaw RP, Dziennik Urz´dowy RP „Monitor Polski”, Wojewódzkie dzienniki urz´dowe
Wzadaniach 10–13 przyporzàdkuj odpowiednim literom odpowiadajàce im cyfry (np. F. 6).
Zadanie 10. (3 pkt)
Do podanych opisów funkcji rodziny przyporzàdkuj w∏aÊciwe im nazwy.
A. wydanie na Êwiat potomstwa
B. zaspokajanie potrzeb materialnych cz∏onków rodziny
C. nadawanie pozycji spo∏ecznej swoim cz∏onkom
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Nazwa aktu prawnego Organ publikacyjny (promulgacyjny)
A. Ratyfikowane umowy mi´dzynarodowe
B. Uchwa∏y rady powiatu
C. Konstytucja
D. Zarzàdzenie Prezydenta RP
4
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
1. stratyfikacyjna
2. kulturowa
3. prokreacyjna
4. ekonomiczna
Odpowiedê: A.…B.…C.…
Zadanie 11. (4 pkt)
Do poszczególnych sposobów rozwiàzywania konfliktów przyporzàdkuj ich charakterystyki.
Odpowiedê: A.…B.…C.…D.…
Zadanie 12. (3 pkt)
Do poszczególnych Êrodków odwo∏awczych przyporzàdkuj odpowiedni organ w∏adzy sàdowniczej,
który ten Êrodek odwo∏awczy b´dzie rozpatrywa∏.
Odpowiedê: A.…B.…C.…
Sposób
rozwiàzywania
konfliktów
Charakterystyka
A. negocjacje 1. Rozmowy mi´dzy stronami konfliktu z udzia∏em osoby trzeciej, która zachowuje
neutralnoÊç i pomaga znaleêç rozwiàzanie dobre dla obu stron.
B. mediacje 2. Rozstrzygni´cie konfliktu przez niezale˝ny organ, którego orzeczenie
jest wià˝àce, a strony konfliktu nie majà wp∏ywu na jego sk∏ad.
C. arbitra˝ 3. Rozmowy podj´te przez strony konfliktu w celu znalezienia rozwiàzania
satysfakcjonujàcego obie strony.
D. sàd 4. Rozstrzygni´cie konfliktu w drodze decyzji podj´tej przez wi´kszoÊç osób
zaanga˝owanych w spór.
5. Rozstrzygni´cie konfliktu przez wyznaczonà przez obie strony niezale˝-
nà osob´, której decyzja jest wià˝àca dla obu stron konfliktu.
Ârodki odwo∏awcze Organ w∏adzy sàdowniczej
A. Za˝alenie na postanowienie wojewódzkiego
sàdu administracyjnego
1. Sàd Najwy˝szy
B. Apelacja od wyroku sàdu rejonowego 2. Sàd Apelacyjny
C. Kasacja od wyroku sàdu okr´gowego 3. Sàd Okr´gowy
4. Naczelny Sàd Administracyjny
5
Zadanie 13. (4 pkt)
Do poszczególnych funkcji Sejmu RP przyporzàdkuj odpowiednie wyjaÊnienie tej funkcji.
Odpowiedê: A.…B.…C.…D.…
W zadaniach 14–15, zaznacz, które zdania sà prawdziwe, a które fa∏szywe. Wpisz w odpowiednie
miejsce w tabeli Prawda (zdanie prawdziwe) lub Fa∏sz (zdanie fa∏szywe).
Zadanie 14. (5 pkt)
Prezydent RP – w∏adza wykonawcza
Zadanie 15. (4 pkt)
Organizacja Narodów Zjednoczonych
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Funkcja Sejmu WyjaÊnienie funkcji
A. funkcja ustrojodawcza 1. powo∏ywanie innych organów paƒstwa
B. funkcja kreacyjna 2. sprawowanie kontroli nad dzia∏alnoÊcià administracji rzàdowej
C. funkcja kontrolna 3. uczestniczenie w pracy Rady Ministrów
D. funkcja ustawodawcza 4. mo˝liwoÊç dokonywania zmian w Konstytucji RP
5. stanowienie prawa
Zdanie Prawda lub Fa∏sz
1. Kandydat na Prezydenta RP musi mieç ukoƒczone 30 lat i zebraç 100
tys. podpisów obywateli.
2. Kadencja Prezydenta RP trwa 5 lat i ponownie mo˝e byç on wybrany
tylko raz.
3. Prezydent RP czuwa nad przestrzeganiem Konstytucji i jest gwarantem
ciàg∏oÊci w∏adzy paƒstwowej.
4. Wsprawach szczególnej wagi Prezydent RP zwo∏uje Rad´ Gabinetowà,
której przewodniczy.
5. Akty urz´dowe Prezydenta RP wymagajà dla swojej wa˝noÊci
podpisu odpowiedniego ministra.
Zdanie Prawda lub Fa∏sz
1. G∏ównà siedzibà ONZ jest Nowy Jork, a jej obecny sekretarz generalny
to Kofi Annan.
2. W sk∏ad Rady Bezpieczeƒstwa ONZ wchodzi pi´ciu cz∏onków sta-
∏ych (USA, Rosja, Chiny, Francja,Wielka Brytania), którzy majà prawo
weta.
3. G∏ównym organem sàdowniczym ONZ jestMi´dzynarodowy Trybuna∏
SprawiedliwoÊci.
4. Jednà z wyspecjalizowanych organizacji powiàzanych z ONZ jest
Pakt Pó∏nocnoatlantycki, który odpowiada za realizacj´ misji pokojowych
w ramach ONZ.
6
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Zadanie 16. (6 pkt)
Wykonaj poni˝sze polecenia.
a) Uporzàdkuj chronologicznie, wed∏ug okresu pe∏nienia funkcji, podane poni˝ej imiona i nazwiska
premierów Rzeczypospolitej Polskiej. W odpowiednià rubryk´ tabeli wpisz liczby od 1
do 4.
b) Obok wymienionych poni˝ej wydarzeƒ wpisz imiona i nazwiska premierów, którzy w tymczasie
sprawowali swojà funkcj´.
Uwaga: Jednemu premierowi mo˝e odpowiadaç wi´cej ni˝ jedno wydarzenie!
1. Przystàpienie Polski do Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
2. Wys∏anie wojsk polskich na wojn´ w Iraku w 2003 r.
……………………………………………………………………………………………………………
3. WejÊcie Polski do NATO.
……………………………………………………………………………………………………………
4. Powo∏anie samorzàdów powiatowego i wojewódzkiego.
……………………………………………………………………………………………………………
5. Uchwalenie tzw. Ma∏ej Konstytucji z 1992 r.
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 17. (2 pkt)
Podaj pe∏ne polskie nazwy wymienionych organizacji wyspecjalizowanych ONZ.
a) UNESCO – …………………………………………………………………………………………
b) FAO – ………………………………………………………………………………………………
Zadanie 18. (2 pkt)
WyjaÊnij poj´cia.
a) bierne prawo wyborcze
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
b) czynne prawo wyborcze
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
Premierzy Liczba
A. Jerzy Buzek
B. Leszek Miller
C. Tadeusz Mazowiecki
D. Hanna Suchocka
7
Zadanie 19. (3 pkt)
SpoÊród podanych poni˝ej poj´ç podkreÊl te, które sà charakterystyczne dla wspó∏czesnych systemów
demokratycznych.
zasada prymatu rozporzàdzenia, hierarchicznoÊç systemu êróde∏ prawa, paƒstwo prerogatywne,
pluralizm polityczny, monizm polityczny, zasada praworzàdnoÊci, indoktrynacja
Zadanie 20. (4 pkt)
Do podanych opisów organów wewn´trznych Sejmu RP dopisz w odpowiednimmiejscu ich nazwy.
Zadanie 21. (2 pkt)
Do opisów etapów procesu rozwoju spo∏ecznego cz∏owieka dopisz jego nazw´.
Zadanie 22. (3 pkt)
Na podstawie fragmentu ustawy wykonaj polecenia.
Rozdzia∏ 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa okreÊla zasady wspó∏pracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach zwiàzanych
z cz∏onkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej.
Art. 2.
Rada Ministrów ma obowiàzek wspó∏pracy z Sejmem i Senatem w sprawach, o których mowa
w art. 1.
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Opis organu wewn´trznego Sejmu Nazwa organu
A. Przewodniczy obradom Sejmu i reprezentuje go na zewnàtrz.
B. Zapewnia wspó∏prac´ mi´dzy klubami poselskimi, w jego
sk∏ad wchodzà mi´dzy innymi przewodniczàcy klubów i kó∏
parlamentarnych
C. Ustala plan pracy Sejmu i dokonuje wyk∏adni jego
Regulaminu.
D. Rozpatruje sprawy stanowiàce przedmiot prac Sejmu oraz
wyra˝a opinie w sprawach przekazanych pod jego obrady
przez Sejm lub jego inne organy.
Opis etapu procesu rozwoju spo∏ecznego Nazwa etapu
A. Zmiany zachodzàce w cz∏owieku sà efektem ˝ycia w ró˝norodnym
Êwiecie spo∏ecznym oraz przyjmowania przez jednostk
´ kolejnych ról spo∏ecznych.
B. Obejmuje wczesny etap ˝ycia jednostki, która podlega wp∏ywowi
przede wszystkim rodziny, a tak˝e rówieÊników, naÊladujàc
prezentowane wzorce zachowania.
8
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Art. 3.
1. Rada Ministrów przedstawia Sejmowi i Senatowi, nie rzadziej ni˝ raz na 6 miesi´cy, informacj´
o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej.
2. Na ˝àdanie Sejmu, Senatu, organu w∏aÊciwego na podstawie regulaminu Sejmu lub organu w∏aÊciwego
na podstawie regulaminu Senatu, Rada Ministrów przedstawia, odpowiednio Sejmowi lub
Senatowi, informacj´ o sprawie zwiàzanej z cz∏onkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej.
Art. 9.
1. Przed rozpatrzeniem projektu aktu prawnego w Radzie Unii Europejskiej Rada Ministrów zasi´-
ga opinii organu w∏aÊciwego na podstawie regulaminu Sejmu i opinii organu w∏aÊciwego na podstawie
regulaminu Senatu, przedstawiajàc na piÊmie informacj´ o stanowisku, jakie RadaMinistrów
ma zamiar zajàç podczas rozpatrywania projektu w Radzie Unii Europejskiej.
2. Do informacji, o której mowa w ust. 1, Rada Ministrów do∏àcza uzasadnienie swojego stanowiska,
a tak˝e ocen´ przewidywanych skutków prawnych aktu prawnego dla polskiego systemu prawa
oraz skutków spo∏ecznych, gospodarczych i finansowych dla Rzeczypospolitej Polskiej.
3. Z uwagi na organizacj´ pracy organów Unii Europejskiej, z wyjàtkiem spraw, w których Rada Unii
Europejskiej stanowi jednomyÊlnie, oraz spraw, które pociàgajà za sobà znaczne obcià˝enia dla bud
˝etu paƒstwa, Rada Ministrów mo˝e zajàç stanowisko bez zasi´gania opinii, o których mowa
w ust. 1. W takim przypadku cz∏onek Rady Ministrów ma obowiàzek niezw∏ocznie przedstawiç organowi
w∏aÊciwemu na podstawie regulaminu Sejmu i organowi w∏aÊciwemu na podstawie regulaminu
Senatu zaj´te stanowisko oraz wyjaÊniç przyczyny, dla których nie zasi´gni´to opinii.
èród∏o: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o wspó∏pracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach zwiàzanych
z cz∏onkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej, DzU z 2004 r. nr 52, poz. 515.
a) Podaj, ile razy najmniej w ciàgu roku rzàd jest zobowiàzany przedstawiç w∏adzy ustawodawczej
informacje o udziale Polski w pracach Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
b) Napisz, w jakich okolicznoÊciach dotyczàcych tworzenia unijnego prawa rzàd jest bezwzgl´dnie
zobowiàzany do zasi´gni´cia opinii organów Sejmu i Senatu.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
c)WyjaÊnij, jaka procedura obowiàzuje w przypadku, gdy rzàd nie zasi´gnà∏ opinii Sejmu i Senatu
na temat swojego stanowiska podczas rozpatrywania projektu unijnego prawa.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
9
Zadanie 23. (10 pkt)
Na podstawie mapy przedstawiajàcej podzia∏ administracyjny Polski wykonaj nast´pujàce polecenia.
a) Podaj nazw´ miasta, które jest stolicà województwa Êwi´tokrzyskiego.
……………………………………………………………………………………………………………
b) Wpisz w odpowiednie miejsca poni˝ej nazwy województw sàsiadujàcych z województwem
Êwi´tokrzyskim.
1. ………………………………………………………………………………………………………
2. ………………………………………………………………………………………………………
3. ………………………………………………………………………………………………………
4. ………………………………………………………………………………………………………
5. ………………………………………………………………………………………………………
6. ………………………………………………………………………………………………………
c) Podaj nazwy miast b´dàcych stolicami wszystkich województw graniczàcych z Niemcami.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 24. (4 pkt)
Na podstawie tekstu poni˝ej i wiedzy w∏asnej wykonaj polecenia.
Minione cztery lata da∏y Polakom poczucie uwolnienia indywidualnych inicjatyw i skonfrontowania
w∏asnych mo˝liwoÊci z europejskim otoczeniem. Konfrontacja ta generalnie wypad∏a pozytywnie,
przyczyniajàc si´ do wzmocnienia, a nie jak si´ obawiano – os∏abienia, poczucia w∏asnej wartoÊci. (…)
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
1
2
3
4
5
6
woj.
Êwi´tokrzyskie
0 50 50 100 km
16° 18° 20° 22°
24°
24°
16° 18° 20° 22°
54°
52°
50°
54°
52°
50°
10
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Na podstawie licznych badaƒ krajowych i mi´dzynarodowych Polacy jawià si´ jako spo∏eczeƒstwo
o najwy˝szych wskaênikach optymizmu i, mimo wahliwoÊci ocen sytuacji politycznej czy gospodarczej
w kraju, poparcie dla cz∏onkostwa jest nie tylko bardzo wysokie, ale równie˝ stabilne i niezale
˝ne od zmian czy wydarzeƒ politycznych.
Funkcjonowanie we wspólnocie krajów cz∏onkowskich przyczynia si´ do wzmocnienia identyfikacji
z Unià Europejskà. Wzmacnia to poczucie wspó∏odpowiedzialnoÊci za przebieg procesuintegracji,
choç równoczeÊnie sprzyja rodzeniu si´ obaw o przysz∏oÊç zjednoczeniowego procesu i dostrzeganiu
równie˝ negatywnychnast´pstw cz∏onkostwa, co nie stoi w sprzecznoÊci z uwagami poczynionymi
powy˝ej.
W ocenach cz∏onkostwa Polacy najcz´Êciej wskazujà korzyÊci wynikajàce z mo˝liwoÊci podejmowania
pracy poza krajem. W dost´pie do rynków pracy upatrywali zarówno mo˝liwoÊci wyrównywania
ró˝nic poziomów ˝ycia, jak i zbli˝enia z obywatelami zatrudniajàcych ich krajów. Jednak˝e,
w bardziej pog∏´bionych analizach pojawiajà si´ coraz liczniej dostrzegane problemy zarówno
w Êrodowiskach migrantów, jak i wÊród ludnoÊci miejscowej. Odczucia te majà zarówno pod∏o˝e
ekonomiczne, jak i psychologiczno-kulturowe, wynikajàce z relacji mi´dzy przybyszami i tubylcami.
Sà nast´pstwem weryfikacji oczekiwaƒ, które z biegiem czasu okazujà si´ bàdê to niemo˝liwe do zaspokojenia,
bàdê te˝ ulegajà zmianie pod wp∏ywem doÊwiadczeƒ ˝ycia w obcym kraju. W ich nast
´pstwie w coraz liczniejszych grupach polskich migrantów zarobkowych dojrzewa ch´ç powrotu
do kraju, a cz´sto poczucie narastajàcej niech´ci do obywateli kraju, w którym podejmowano prac´.
Znaczny odsetek badanych wskazuje na zbyt wolny post´p wyrównywania ró˝nic mi´dzy spo∏eczeƒstwami
integrujàcej si´ Europy i obawia si´, ˝e stabilizacja tych zró˝nicowaƒ mo˝e doprowadziç
do roz∏amu w Unii.
èród∏o: E. Skotnicka-Illasiewicz, Spo∏eczna ocena nast´pstw cz∏onkostwa w cztery lata po akcesji, http://ec.europa.eu/
a) Napisz, jak integracja europejska wp∏yn´∏a na poczucie wartoÊci Polaków.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
b)Wymieƒ dwie korzyÊci, które dostrzegali Polacy, zwiàzane z otwarciem dla nich rynków pracy
krajów Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
c) Wymieƒ dwie przyczyny problemów Polaków przebywajàcych na emigracji w krajach Unii
Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
d) Na podstawie wiedzy w∏asnej napisz, jakie wydarzenie z 2007 roku przyczyni∏o si´ do swobodnego
przemieszczania si´ obywateli Rzeczypospolitej Polskiej po krajach Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
11
Zadanie 25. (4 pkt)
Na podstawie tekstu poni˝ej i wiedzy w∏asnej wykonaj polecenia.
Zasada solidarnoÊci ma swój wymiar mi´dzynarodowy w ramach UE. Odbywa si´ tu proces wyrównywania
poziomów rozwoju i dobrobytu pomi´dzy poszczególnymi krajami i regionami, a dzieje si´
to na koszt i za zgodà narodów bogatszych, które dzielà si´ swoim bogactwem z krajami s∏abiej rozwini
´tymi.Wuproszczeniu, UE jest najpot´˝niejszà w Êwiecie pompà ssàco-t∏oczàcà, t∏oczàcà fundusze
i inne Êrodki rozwojowe w kierunku narodów historycznie mniej uprzywilejowanych.Wtym wyra˝a
si´ wspólnotowy charakter Unii Europejskiej. W ramach wspólnoty-rodziny nie mo˝na tolerowaç
zbyt du˝ych ró˝nic rozwojowych. Pod tym wzgl´dem wszyscy mieszkaƒcy UE powinni czuç si´ jak
u siebie, niezale˝nie od tego, czy znaleêli si´ chwilowo w Lizbonie, Sztokholmie czy Budapeszcie.
èród∏o: R. Kuêniar, UE – kluczowe problemy, „Dziennik”, 9 sierpnia 2006 r.
a)WyjaÊnij, w jaki sposób sà wyrównywane ró˝nice rozwojowe w krajach Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
b) Na podstawie wiedzy w∏asnej podaj trzy przyk∏ady dzia∏aƒ finansowanych z funduszy europejskich,
które przyczyniajà si´ do zmniejszenia ró˝nic rozwojowych mi´dzy paƒstwami cz∏onkowskimi.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 26. (5 pkt)
Na podstawie tabeli i wiedzy w∏asnej wykonaj polecenia.
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Które paƒstwa Unii Europejskiej sà obecnie,
Pana(i) zdaniem, najwi´kszymi sprzymierzeƒcami
Polski?
Wskazania respondentów wed∏ug terminów badaƒ
I 2004 I 2006 VII 2007
w procentach
Wielka Brytania 26 28 28
Czechy – 16 22
Francja 10 19 19
Litwa – 11 16
Niemcy 19 35 14
Irlandia 11 14 14
Hiszpania 45 16 9
Holandia 13 7 9

12
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
a) Podaj nazwy paƒstw, które zanotowa∏y w okresie 2004–2007 najwi´kszy w punktach procentowych
wzrost i najwi´kszy spadek wskazaƒ respondentów.
Najwi´kszy wzrost: ……………………………………………………………………………………
Najwi´kszy spadek:……………………………………………………………………………………
b) Podaj nazwy dwóch paƒstw, które w okresie 2004–2007 mia∏y stabilne wskaêniki poparcia.
……………………………………………………………………………………………………………
c) Podaj politycznà przyczyn´ spadku poparcia dla paƒstwa wymienionego w podpunkcie a.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
d) SpoÊród wymienionych w tabeli paƒstw podaj dwa, które najpóêniej przystàpi∏y do Unii Europejskiej.
……………………………………………………………………………………………………………
Które paƒstwa Unii Europejskiej sà obecnie,
Pana(i) zdaniem, najwi´kszymi sprzymierzeƒcami
Polski?
Wskazania respondentów wed∏ug terminów badaƒ
I 2004 I 2006 VII 2007
w procentach
S∏owacja – 7 9
W∏ochy 18 10 7
W´gry – 7 5
Austria 4 4 4
Belgia 6 3 4
Szwecja 14 7 3
Finlandia 2 2 2
¸otwa – 2 3
Dania 10 3 2
Grecja 6 2 2
Portugalia 4 1 2
Estonia – 1 2
S∏owenia – 1 1
Bu∏garia – – 1
Rumunia – – 1
Luksemburg 1 1 0
Cypr – 0 0
Malta – 0 0
Trudno powiedzieç 23 25 31
èród∏o: CBOS, lipiec 2007 r.

13
Zadanie 27. (4 pkt)
Zapoznaj si´ z zamieszczonymi poni˝ej wykresem oraz tabelà i wykonaj polecenia.
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Jak Pan(i) sàdzi, jakie b´dà skutki wejÊcia
w ˝ycie traktatu lizboƒskiego? Czy Pan(i)
zdaniem, wejÊcie w ˝ycie traktatu przyczyni
si´ do:
Elektoraty partyjne
SLD* PO PSL* PiS
w procentach
• zacieÊnienia wspó∏pracy mi´dzy paƒstwami cz∏onkowskimi Unii?
Tak 73 71 67 46
Nie 5 8 0 23
Trudno powiedzieç 22 21 33 31
• poprawy funkcjonowania ca∏ej Unii?
Tak 76 67 66 47
Nie 2 10 5 17
Trudno powiedzieç 22 23 29 36
• podporzàdkowania s∏abszych paƒstw UE silniejszym paƒstwom unijnym?
Tak 35 30 36 45
Nie 38 40 18 23
Trudno powiedzieç 27 30 46 32
• wzmocnienia pozycji Polski w Unii Europejskiej?
Tak 73 59 47 34
Nie 7 18 14 33
Trudno powiedzieç 20 23 39 33
• utraty przez Polsk´ suwerennoÊci?
Tak 3 10 3 26
Nie 79 69 54 48
Trudno powiedzieç 18 21 43 26
• legalizacji w Polsce ma∏˝eƒstw homoseksualnych?
Tak 6 11 17 21
Nie 58 63 38 44
Trudno powiedzieç 36 26 45 35
Zdecydowanie tak
Raczej tak
Trudno powiedzieç
Raczej nie
Zdecydowanie nie 33%
37%
22%
2%
6%
èród∏o: CBOS, maj 2008 r.
Niedawno Sejmi Senat opowiedzia∏y si´ za przyj´ciemprzez Polsk´ traktatu lizboƒskiego. Czy
Pana(i) zdaniem prezydent powinien ratyfikowaç, zatwierdziç traktat lizboƒski, czy te˝ nie?

14
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
a) Podaj, jaki procent respondentów popiera ratyfikacj´ przez prezydenta traktatu lizboƒskiego,
a jaki jest temu przeciwny.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
b) Podaj pe∏ne nazwy dwóch partii, których zwolennicy sà najbardziej przekonani o pozytywnych
skutkach przyj´cia traktatu lizboƒskiego.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
c)Wymieƒ wszystkie partie, których wi´kszoÊç wyborców twierdzi, ˝e traktat lizboƒski przyczyni
si´ do poprawy funkcjonowania Unii.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
d) Odpowiedz, czy zdaniem respondentów traktat lizboƒski spowoduje utrat´ przez Polsk´ suwerennoÊci.
Odpowiedê uzasadnij, odwo∏ujàc si´ do danych liczbowych.
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
Zadanie 28. (14 pkt)
Napisz artyku∏ prasowy, w którymprzedstawisz korzyÊci oraz koszty pi´cioletniego uczestnictwa
Polski w Unii Europejskiej (przedstaw po trzy przyk∏ady). Jakie korzyÊci, a jakie zagro˝enia
zwiàzane z przynale˝noÊcià do Unii Europejskiej mogà spotkaç paƒstwo polskie w najbli˝szej
przysz∏oÊci? Podaj i opisz po dwa przyk∏ady. Uwzgl´dnij w∏asne zdanie na temat przynale˝noÊci
Polski do UE oraz wykorzystaj materia∏y êród∏owe z zadaƒ 24–27.
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
Jak Pan(i) sàdzi, jakie b´dà skutki wejÊcia
w ˝ycie traktatu lizboƒskiego? Czy Pan(i)
zdaniem, wejÊcie w ˝ycie traktatu przyczyni
si´ do:
Elektoraty partyjne
SLD* PO PSL* PiS
w procentach
• zwi´kszenia skutecznoÊci dochodzenia roszczeƒ finansowych przez obywateli Niemiec za mienie
pozostawione w Polsce?
Tak 13 19 30 35
Nie 54 46 26 22
Trudno powiedzieç 33 35 44 43
* Rozk∏ad opinii w elektoratach SLD i PSL nale˝y uznaç za przybli˝ony ze wzgl´du èród∏o: CBOS, maj 2008 r.
na niewielkà liczb´ zwolenników tych partii w badanej próbie.

15
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
16
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
BRUDNOPIS
(nie podlega ocenie)

1 www. o p e r o n . p l
Mo de le od po wie dzi do ar ku sza Prób nej Ma tu ry z OPE RO NEM
Wie dza o spo ∏e czeƒ stwie
Po ziom pod sta wo wy
Listopad 2009
Nr
za da nia
Mo del od po wie dzi
W na wia sach kwa dra to wych [ ] od po wie dzi
al ter na tyw ne bàdê uzu pe∏ nia jà ce
Sche mat punk to wa nia
Za sa dy przy zna wa nia
punk tów
Punk ty
za za da nie
1. c) kon for mizm 0–1
2. a) Ro bert Schu man 0–1
3. c) Sàd Naj wy˝ szy 0–1
4. d) Zgro ma dze nia Na ro do wego 0–1
5. c) chrze Êci jaƒ ska de mo kra cja 0–1
6. oby wa tel stwo 0–1
7. (1) – ra da gmi ny
(2) – wójt
(3) – pre zy dent miasta
Po 1 pkt za ka˝ dà pra -
wi d∏o wà od po wiedê
0–3
8. ¸em ko wie, Ka ra imi, Ta ta rzy, Ro mo wie 1 pkt za po da nie czte -
rech mniej szo Êci
0–1
9. A. Ra ty fi ko wa ne umo wy mi´ dzy na ro do we – Dzien -
nik Ustaw RP
B. Uchwa ∏y ra dy po wia tu – Wo je wódz kie dzien ni ki
urz´ do we
C. Kon sty tu cja – Dzien nik Ustaw RP
D. Za rzà dze nie pre zy den ta RP – Dzien nik Urz´ do wy
RP „Mo ni tor Pol ski”
Po 1 pkt za ka˝de pra -
wi d∏o we przy po rzàd -
ko wa nie
0–4
10. A. 3; B. 4; C. 1 Po 1 pkt za pra wi d∏o we
przy po rzàd ko wa nie
0–3
11. A. 3; B. 1; C. 5; D. 2 Po 1 pkt za pra wi d∏o we
przy po rzàd ko wa nie
0–4
12. A. 4; B. 3; C. 1 Po 1 pkt za pra wi d∏o we
przy po rzàd ko wa nie
0–3
13. A. 4; B. 1; C. 2; D. 5 Po 1 pkt za pra wi d∏o we
przy po rzàd ko wa nie
0–4
14. 1. fa∏sz
2. praw da
3. praw da
4. praw da
5. fa∏sz
Po 1 pkt za jed nà pra -
wi d∏o wà od po wiedê
0–5
15. 1. fa∏sz
2. praw da
3. praw da
4. fa∏sz
Po 1 pkt za jed nà pra -
wi d∏o wà od po wiedê
0-4
2 www. o p e r o n . p l
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Nr
za da nia
Mo del od po wie dzi
W na wia sach kwa dra to wych [ ] od po wie dzi
al ter na tyw ne bàdê uzu pe∏ nia jà ce
Sche mat punk to wa nia
Za sa dy przy zna wa nia
punk tów
Punk ty
za za da nie
16. a) A. 3; B. 4; C. 1; D. 2
b) 1. Przy stà pie nie Pol ski do Unii Eu ro pej skiej – Le -
szek Mil ler
2. Wy s∏a nie wojsk pol skich na woj n´ w Ira ku
w 2003 r. – Le szek Mil ler
3. Wej Êcie Pol ski do NA TO – Je rzy Bu zek
4. Po wo ∏a nie sa mo rzà dów po wia to we go i wo je -
wódz kie go – Je rzy Bu zek
5. Uchwa le nie tzw. Ma ∏ej Kon sty tu cji z 1992 r. – Han -
na Su choc ka
1 pkt
Po 1 pkt za ka˝ dà pra -
wi d∏o wà od po wiedê
– ∏àcz nie 5 pkt
0–6
17. a) UNE SCO – Or ga ni za cja Na ro dów Zjed no czo nych
do spraw OÊwia ty, Na uki i Kul tu ry
b) FAO – Or ga ni za cja Na ro dów Zjed no czo nych
do spraw Wy ˝y wie nia i Rol nic twa
Po 1 pkt za ka˝ dà pe∏ -
nà na zw´ or ga ni za cji
0–2
18. a) bier ne pra wo wy bor cze – mo˝ li woÊç kan dy do -
wa nia w wy bo rach
b) czyn ne pra wo wy bor cze – mo˝ li woÊç g∏o so wa nia
w wy bo rach [prawo do wybierania kandydatów]
Po 1 pkt za ka˝ de wy -
ja Ênie nie
0–2
19. hie rar chicz noÊç sys te mu êró de∏ pra wa, plu ra lizm
polityczny, za sa da pra wo rzàd no Êci
Po 1 pkt za pra wi d∏o -
we pod kre Êle nie
0–3
20. A. Mar sza ∏ek Sej mu
B. Kon went Se nio rów
C. Pre zy dium Sej mu
D. ko mi sja sej mo wa
Po 1 pkt za pra wi d∏o -
wà na zw´ or ga nu
0–4
21. A. so cja li za cja wtór na
B. so cja li za cja pier wot na
Uwa ga: Je ˝e li uczeƒ nie u˝y je po j´ cia „so cja li za cja”,
nie przy zna je my punk tu.
Po 1 pkt za pra wi d∏o -
wà na zw´
0–2
22. a) Co naj mniej dwa ra zy.
b) W spra wach, któ re Ra da Unii Eu ro pej skiej sta no -
wi jed no myÊl nie, oraz w spra wach, któ re po cià ga jà
za so bà znacz ne ob cià ˝e nia dla bu d˝e tu paƒ stwa.
c) Cz∏o nek Ra dy Mi ni strów ma obo wià zek nie -
zw∏ocz nie przed sta wiç or ga no wi w∏a Êci we mu
na pod sta wie re gu la mi nu Sej mu i or ga no wi w∏a Êci -
we mu na pod sta wie re gu la mi nu Se na tu za j´ te sta -
no wi sko oraz wy ja Êniç przy czy ny, dla któ rych nie
za si´ gni´ to opi nii [cz∏o nek rzà du ma obo wià zek
nie zw∏ocz nie przed sta wiç Sej mo wi i Se na to wi za j´
te sta no wi sko oraz wy ja Êniç przy czy ny, dla któ rych
nie za si´ gni´ to opi nii].
1 pkt
1 pkt za dwie oko licz -
no Êci
1 pkt
0–3
23. a) Kiel ce
b) 1 – ma zo wiec kie, 2 – lu bel skie, 3 – pod kar pac -
kie, 4 – ma ∏o pol skie, 5 – Êlà skie, 6 – ∏ódz kie
c) Szcze cin, Go rzów Wiel ko pol ski [Zie lo na Gó ra],
Wro c∏aw
Uwa ga: Mu szà byç po da ne sto li ce woj. za chod nio -
po mor skie go, lu bu skie go i dol no Êlà skie go!
1 pkt
Po 1 pkt za pra wi d∏o wà
na zw´ – ∏àcz nie 6 pkt
Po 1 pkt za ka˝ dà sto -
li c´ wo je wódz twa
– ∏àcz nie 3 pkt
0–10
3 www. o p e r o n . p l
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Nr
za da nia
Mo del od po wie dzi
W na wia sach kwa dra to wych [ ] od po wie dzi
al ter na tyw ne bàdê uzu pe∏ nia jà ce
Sche mat punk to wa nia
Za sa dy przy zna wa nia
punk tów
Punk ty
za za da nie
24. a) In te gra cja eu ro pej ska przy czy ni ∏a si´ do wzmoc -
nie nia po czu cia war to Êci Po la ków.
b) Po la cy do strze gli mo˝ li woÊç wy rów na nia ró˝ nic
po zio mu ˝y cia oraz mo˝ li woÊç zbli ˝e nia si´ z oby -
wa te la mi kra jów, w któ rych pol scy oby wa te le po -
dej mu jà pra c´.
c) Przy czy na mi sà oczekiwania niemo˝liwe do
realizacji oraz trud no Êci w re la cjach przy by szów
(Po la ków) z miej sco wy mi (tu byl ca mi).
d) wej Êcie Pol ski do stre fy Schen gen [przystàpienie
Polski do uk∏adu z Schengen]
1 pkt
1 pkt za dwie korzyÊci
1 pkt za dwie przy czy -
ny
1 pkt
0–4
25. a) Ró˝ ni ce roz wo jo we w Unii Eu ro pej skiej sà wy -
rów ny wa ne po przez prze ka zy wa nie fun du szy
[Êrod ków pie ni´˝ nych] z kra jów bo ga tych do kra -
jów bied niej szych [kraje bogate dzielà si´ swoim
bogactwem z krajami biednymi].
b) Na przy k∏ad:
– in we sty cje w in fra struk tu r´ [bu do wa dróg i au -
to strad]
– wspie ra nie in no wa cyj nych przed si´ biorstw [in no -
wa cyj nych po my s∏ów]
– po moc w re struk tu ry za cji za k∏a dów za nie czysz -
cza jà cych Êro do wi sko
– in we sty cje w „ka pi ta∏ ludz ki” [pod no sze nie kwa li -
fi ka cji pra cow ni ków, roz wój przed si´ bior czo Êci]
Uwa ga: Na le ˝y uznaç in ne dzia ∏a nia, o ile sà lo gicz -
ne i zgod ne z praw dà.
1 pkt
Po 1 pkt za ka˝ de
dzia ∏a nie – ∏àcz nie
3 pkt
0–4
26. a) Naj wi´k szy wzrost: Fran cja [o 9 punktów
procentowych]; naj wi´k szy spa dek: Hisz pa nia
[o 36 punktów procentowych]
b) Au stria, Finlandia
c) Na przy k∏ad: prze gra ne wy bo ry pra wi cy hisz paƒ -
skiej w 2004 r. [ko niec rzà dów Azna ra]; doj Êcie
do w∏a dzy so cja li stów [Za pa te ro], zwy ci´ stwo le wi -
cy w wy bo rach w 2004 r.; wy co fa nie si´ Hisz pa nii
z woj ny w Ira ku; za ostrze nie sto sun ków Hisz pa nii
z USA po zwy ci´ stwie le wi cy (Pol ska ma tra dy cyj -
nie do bre sto sun ki z USA)
Uwa ga: Do pusz cza si´ in ne od po wie dzi, o ile sà po -
praw ne me ry to rycz nie.
d) Bu∏ ga ria i Ru mu nia
1 pkt za ka˝ de paƒ -
stwo
1 pkt
1 pkt
1 pkt za dwa paƒ stwa
0–5
4 www. o p e r o n . p l
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”
Nr
za da nia
Mo del od po wie dzi
W na wia sach kwa dra to wych [ ] od po wie dzi
al ter na tyw ne bàdê uzu pe∏ nia jà ce
Sche mat punk to wa nia
Za sa dy przy zna wa nia
punk tów
Punk ty
za za da nie
27. a) 55% re spon den tów popiera ra ty fi ka cj´ trak ta tu
przez pre zy den ta, na to miast 8% jest te mu prze -
ciw nych.
b) So jusz Le wi cy De mo kra tycz nej i Plat for ma Oby -
wa tel ska
Uwa ga: Zda jà cy mu si po daç na zwy par tii (a nie
skró ty), gdy˝ o tym mó wi py ta nie.
c) SLD, PO i PSL
d) Zda niem wi´k szo Êci re spon den tów trak tat li -
zboƒ ski nie spo wo du je utra ty przez Pol sk´ su we -
ren no Êci. Po twier dza jà to da ne licz bo we: nie oba -
wia si´ te go 79% elek to ra tu SLD, 69% elek to ra tu
PO, 54% elek to ra tu PSL i 48% elek to ra tu PiS.
Uwa ga: Zda jà cy mo ˝e od wo ∏aç si´ do pro cen tu
osób, któ re si´ oba wia jà, ˝e trak tat po zba wi Pol sk´
su we ren no Êci.
1 pkt za pe∏nà
odpowiedê
1 pkt
1 pkt za po da nie
trzech par tii
1 pkt za za j´ cie sta no -
wi ska i po da nie da -
nych licz bo wych
0–4
28. a) for ma ar ty ku ∏u pra so we go (tytu∏, autor)
b) trzy przy k∏a dy korzyÊci zwià za nych z uczest nic -
twem Pol ski w UE
c) trzy przy k∏a dy kosztów zwià za nych z uczest nic -
twem Pol ski w UE
d) ko rzy Êci zwià za ne z przy na le˝ no Êcià Pol ski do UE
w przy sz∏o Êci
e) za gro ˝e nia zwià za ne z przy na le˝ no Êcià Pol ski
do UE w przy sz∏o Êci
f) w∏a sne zda nie na te mat przy na le˝ no Êci Pol ski
do UE
g) ma te ria ∏y êró d∏o we (wy star czy od wo ∏a nie
do jed ne go ma te ria ∏u êró d∏o we go)
1 pkt
3 pkt (po jed nym punk
cie za ka˝ dà korzyÊç)
3 pkt (po jed nym punk
cie za ka˝ dy koszt)
2 pkt (za po da nie oraz
opis ko rzy Êci)
2 pkt (za po da nie oraz
opis za gro ˝e nia)
1 pkt
2 pkt (po 1 pkt za
odwo∏anie do jednego
materia∏u)
0–14
W kluczu sà prezentowane przyk∏adowe prawid∏owe odpowiedzi. Nale˝y równie˝ uznaç odpowiedzi
ucznia, jeÊli sà inaczej sformu∏owane, ale ich sens jest synonimiczny wobec schematu, oraz inne
odpowiedzi, nieprzewidziane w kluczu, ale poprawne. mariodudek Początkujący


Mam nadzieje ze pomogłam bardzo prosze i licze na naj Pozdraiwam :)