Odpowiedzi

  • Użytkownik Zadane
2010-01-24T16:11:15+01:00
1. Formowanie się polskiej strategii reform i polityki gospodarczej w r. 1989
Duża zmiana propozycji reform miała miejsce w okresie od wiosny do jesieni 1989
roku. Jakie były tego przyczyny? Czy była jakaś z góry określona hierarhia celów i
sekwencja podejmowanych działań w pierwszym okresie transformacji, w latach 1989-1993?
Czy, i jeśli były, to jakie duże niespodzianki i niepowodzenia? Czy i co można było zrobić
inaczej? Tego typu pytania były stawiane przez wielu autorów prac o polskiej transformacji.
Przy okazji 20-stolecia członkowie naszego panelu mogą chcieć do tych pytań czy niektórych
z nich nawiązać.
Solidarność wiosną 1989 roku była po części związkiem zawodowym, a po części
partią polityczną, ale partią opozycyjną. Natomiast jesienią 1989 roku i przez kilka lat póżniej
Solidarność była już partią rządzącą. Ta zmiana uczyniła realnym wprowadzenie rynkowego
systemu ekonomicznego, z dominującą rolą sektora prywatnego, w dalszej perspektywie
wprowadzenie reform pozwalających na wejście Polski do UE. W latach 80-tych, szczególnie
w 1989 roku, Polska utraciła równowagę makroekonomiczą, stała się bankrutem w relacjach
3
międzynarodowych, a wewnątrz kraj stanął na pograniczu hiperinflacji. Odzyskanie tej
równowagi musiało być zadaniem priorytetowym, bo było warunkiem wstępnym powodzenia
transformacji systemowej. Równocześnie raptowne załamanie centralnego planowania
oznaczało natychmiastowy i automatyczny awans cen do roli głównego koordynatora decyzji
mikroekonomicznych ludzi i przedsiębiorstw. Drugim celem priorytetowym było zatem
szybkie i zasadnicze poprawienie jakości cen, w tym także kursu złotego i ceny kredytu . To
oznaczało koniecznośc niemal pełnej liberalizacji cen i niemal całkowitej eliminacji dużych
subsydiów dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw. Liberalizacja cen, w powiązaniu z
liberalizacją handlu zagranicznego i wymienialnością złotego do celów handlowych oraz
urealnieniem stóp procentowych, pozwoliła zrealizować drugi, obok równowagi
makroekonomicznej, podstawowy cel reformatorów: usunięcie dokuczliwego, wręcz
paraliżującego, zjawiska braków.
Dla transformacji systemowej potrzebne były także mocne działania w innych
obszarach: zmiany podatkowe (m. in. wprowadzenie PIT i VAT), komercjalizacja i
prywatyzacja przedsiębiorstw państwowych, reformy osłony społecznej (zasiłki dla
bezrobotnych, renty, reformy emerytalne), reformy instytucjonalne (niezależny od rządu
NBP, rynek skarbowych papierów wartościowych, giełda akcji przedsiębiorstw, fundusze
inwestycyjne i emerytalne, awans jednostek samorządu terytorialnego, sądy i ustawodawstwo
gospodarcze, wejście do UE) . Te działania były podejmowane stopniowo przez praktycznie
cały okres 20-lecia.
O niektórych z tych działań reformatorskich będą mówić bardziej szczegółowo
członkowie panelu. Przypuszczam jednak,że nie zakwestionują ogólnej oceny , że pomimo
różnych opóźnień i zastrzeżeń powstał w Polsce system instytucji i prawnych regulacji, który
jest zbliżony do tych systemów, jakie funkcjonują w wysoko rozwiniętych krajach gospodarki
światowej. Chociaż proces transformacji ustrojowej dalej trwa, to wejście do UE w 2004 roku
oznacza, że w opinii innych (starych) członków UE główne cele tej transformacji zostały już
zrealizowane.
2010-01-24T16:55:48+01:00
1. Formowanie się polskiej strategii reform i polityki gospodarczej w r. 1989
Duża zmiana propozycji reform miała miejsce w okresie od wiosny do jesieni 1989
roku. Jakie były tego przyczyny? Czy była jakaś z góry określona hierarhia celów i
sekwencja podejmowanych działań w pierwszym okresie transformacji, w latach 1989-1993?
Czy, i jeśli były, to jakie duże niespodzianki i niepowodzenia? Czy i co można było zrobić
inaczej? Tego typu pytania były stawiane przez wielu autorów prac o polskiej transformacji.
Przy okazji 20-stolecia członkowie naszego panelu mogą chcieć do tych pytań czy niektórych
z nich nawiązać.
Solidarność wiosną 1989 roku była po części związkiem zawodowym, a po części
partią polityczną, ale partią opozycyjną. Natomiast jesienią 1989 roku i przez kilka lat póżniej
Solidarność była już partią rządzącą. Ta zmiana uczyniła realnym wprowadzenie rynkowego
systemu ekonomicznego, z dominującą rolą sektora prywatnego, w dalszej perspektywie
wprowadzenie reform pozwalających na wejście Polski do UE. W latach 80-tych, szczególnie
w 1989 roku, Polska utraciła równowagę makroekonomiczą, stała się bankrutem w relacjach
3
międzynarodowych, a wewnątrz kraj stanął na pograniczu hiperinflacji. Odzyskanie tej
równowagi musiało być zadaniem priorytetowym, bo było warunkiem wstępnym powodzenia
transformacji systemowej. Równocześnie raptowne załamanie centralnego planowania
oznaczało natychmiastowy i automatyczny awans cen do roli głównego koordynatora decyzji
mikroekonomicznych ludzi i przedsiębiorstw. Drugim celem priorytetowym było zatem
szybkie i zasadnicze poprawienie jakości cen, w tym także kursu złotego i ceny kredytu . To
oznaczało koniecznośc niemal pełnej liberalizacji cen i niemal całkowitej eliminacji dużych
subsydiów dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw. Liberalizacja cen, w powiązaniu z
liberalizacją handlu zagranicznego i wymienialnością złotego do celów handlowych oraz
urealnieniem stóp procentowych, pozwoliła zrealizować drugi, obok równowagi
makroekonomicznej, podstawowy cel reformatorów: usunięcie dokuczliwego, wręcz
paraliżującego, zjawiska braków.
Dla transformacji systemowej potrzebne były także mocne działania w innych
obszarach: zmiany podatkowe (m. in. wprowadzenie PIT i VAT), komercjalizacja i
prywatyzacja przedsiębiorstw państwowych, reformy osłony społecznej (zasiłki dla
bezrobotnych, renty, reformy emerytalne), reformy instytucjonalne (niezależny od rządu
NBP, rynek skarbowych papierów wartościowych, giełda akcji przedsiębiorstw, fundusze
inwestycyjne i emerytalne, awans jednostek samorządu terytorialnego, sądy i ustawodawstwo
gospodarcze, wejście do UE) . Te działania były podejmowane stopniowo przez praktycznie
cały okres 20-lecia.
O niektórych z tych działań reformatorskich będą mówić bardziej szczegółowo
członkowie panelu. Przypuszczam jednak,że nie zakwestionują ogólnej oceny , że pomimo
różnych opóźnień i zastrzeżeń powstał w Polsce system instytucji i prawnych regulacji, który
jest zbliżony do tych systemów, jakie funkcjonują w wysoko rozwiniętych krajach gospodarki
światowej. Chociaż proces transformacji ustrojowej dalej trwa, to wejście do UE w 2004 roku
oznacza, że w opinii innych (starych) członków UE główne cele tej transformacji zostały już
zrealizowane.
nic innego nie znalazlem :) pozdrawiam