Porównanie lamentu swietokrzyskeiego do bogurodzicy

1)krytka informacja na temat sposobu ukazywania w liryce średnoiwiecznej
2)informacja za temat ,,bogurodzicy'' i lamentu świentokrzyskiego
ROZWINIECIE
1)Analiza ,,Bogurodzicy''
-okresl podmiot liryczny
-odboiorce
-cele pruśb
-idea pośrednictwa
-zalety matki boskiej
2)analiza ,,lamentu swietokrzyskiego''
-oktesl podmoiot liryczny
-odbiorce
-sytuacja liryczna
Monolog Matki Boskiej:
-skarga na okrutny los
-prośba o współczycie
-epitet
-Matka jest swiedkiemm tortur dziecka
-pragnie pomudz dziecku jest bezsilna
-czuje sie oszukana
-traktuje swojego syna jeak zwykłe dziecko a nie zbawiciela
Wizerumki Matki Boskiej
-w bogurodzicu
- w lamencie siwtokrzyskim
Konteksty malarskie
-sposób ukazywania matki boskiej
Gatunek literacki:
-hymn -bogurodzxicva
-lament lament śiwtokrzyski
JAKIES ZAKONCZENIE
1) ukazywaniea sie matki boskie w liryce....

jesli cokolwiek bedzie niezgodne ze schematem czy tez tematem pracy, zglaszam bledna.
DAJE NAJ. pytania na prv.

2

Odpowiedzi

Najlepsza Odpowiedź!
2010-02-14T13:11:04+01:00
Zrobię Ci to w formie tabelki, ponieważ niedawno miałam to samo na polskim:)
Nie wiem czy będą wszystkie informacje, ale większość:

Bogurodzica:
Jest to najstarsza polska pieśń religijna, powstała w połowie XIII w. Była pierwszym hymnem narodowym śpiewanym pod Grunwaldem w 1410r. Była pieśnią koronacyjną dynastii Jagiellonów.
Nadawca: Ludność średniowieczna (I strofa) ; podmiot zbiorowy (II strofa)
Adresat: Matka Boska, Syn Boży
Treść prośby: Wstawiennictwo u Chrystusa w celu wyjednania obfitych łask;
Bohaterowie Bogurodzicy:
Jan Chrzciciel, Matka Boska, Jezus Chrystus, Bóg.
Maryja ukazana jest jako pośredniczka w drodze do Jezusa . Jan Chrzciciel ukazany jest jako orędownik proszący.
Wizerunki Maryjne: Maryja ukazana jest jako Matka Boska, Matka Jezusa.

Konteksty malarskie:
Motyw Deesis - jest to malarski motyw sytuujący Chrystusa w centrum, po bokach zaś Matkę Boską i Jana Chrzciciela.


Bogurodzica zawiera bardzo dużo archaizmów, ma podniosły charakter. Ukazanie Matki Boskiej radosnej.

LAMENT:
Jest to anonimowa pieśń z końca XV w. Uznany jest za arcydzieło polskiej liryki średniowiecznej. Reprezentuje gatunek wypowiedzi lamentacyjnej. Utwór jest zabytkiem polskiej literatury średniowiecznej..
Ukazanie Matki Boskiej:
Utwór jest lamentem kobiety rozpaczającej po stracie dziecka.
Uwidacznia się oblicze ludzkiej boskości.. Maryja jest po prostu cierpiącą matką. Brak wzniosłości . Jej cierpienie jest bardzo ludzkie i w swoim bólu niczym się nie różni od innych ludzi.
Motyw:
Motyw Stabat mater dolorosh - stała Matka Boleściwa. Motyw matki bolejącej stojącej pod krzyżem syna.
Matka jest podmiotem. Zwraca się do Archanioła Gabriela, Wszystkich ludzi, do matek, do Jezusa.
Lament Maryi - opłakiwanie.
W tym utworze matka ukazana jako zwykła kobieta, która cierpi po stracie dziecka. Również występują archaizmy.
Lament - w literaturze staropolskiej utwory poetycki wyrażające ból oraz żałobę i bezradność wobec okrucieństwa losu.

tyle mialam, mam nadzieję, że się przyda !: ))
6 3 6
2010-02-14T17:59:28+01:00
Niewiele powstało i zachowało się dzieł polskiej literatury średniowiecznej. Pisano przede wszystkim po łacinie, który to język obowiązywał w Kościele katolickim. Powstające w tym okresie utwory, głównie o tematyce religijnej, często były anonimowe, pisane na Bożą chwałę. Należą do nich między innymi takie zabytki piśmiennictwa polskiego jak najdawniejsza ze znanych polskich pieśni religijnych - „Bogurodzica” (a raczej jej dwie pierwsze zwrotki) czy „Posłuchajcie bracia miła...” - wybitne arcydzieło poezji średniowiecznej. W obu tych tekstach występuje motyw maryjny, inne jest jednak ukazanie postaci Matki Boskiej, choć występują też pewne zbieżności.

Autorzy „Bogurodzicy’ i „Lamentu świętokrzyskiego” przedstawiają Maryję jako matkę Jezusa. W XIII-wiecznym tekście jej macierzyństwo stanowi o tym, iż może ona pośredniczyć miedzy ludźmi a swym synem, lud prosi ją o wstawiennictwo, o danie Zbawcy. W drugim wierszu zaś poznajemy prawdziwie matczyną naturę Maryi. Uwidacznia się tu nie tylko fakt, iż wydała na świat Mesjasza, lecz także jej wielką miłość do niego, męki jakie przeżywa kochająca matka, gdy cierpi jej dziecko. Autor, by pokazać uczucia Najświętszej Panienki, włożył w jej usta liczne zdrobnienia, gdy ta mówi o swym niesłusznie umierającym synu, nie godzi się ona na śmierć jedynego potomka, chce mu pomóc, gotowa jest przyjąć na siebie cześć jego bólu, by tylko ulżyć mu w cierpieniu, jest jednak bezradna. Nie znajdziemy tego w „Bogurodzicy” - w przeciwieństwie do stojącej pod krzyżem, pełnej smutku, nieopisanej trwogi i rozpaczy Matki Boleściwej– tu Maryja jawi się jako nie ukazująca uczuć potężna pani – niebiańska królowa, niedostępna dla ludzi, do której wierni mogą zanosić jedynie modlitwy. Majestat jej autor podkreśla, stosując apostrofę i nazywając ją „Bogiem sławieną”, boskiego przymiotu brak natomiast lamentującej matce, która sama zwraca się do współbraci i opowiada im o wielkim nieszczęściu, jakie stało się jej udziałem, prosi o współczucie, poucza przy tym inne kobiety, by błagały Boga o łaskę dla dzieci. Maryja ta jest bliska ludziom, a o jej człowieczeństwie świadczy chociażby rodzące się w jej sercu zwątpienie: „O anjele Gabryjele/ Gdzie jest ono twe wesele, (...)” – pyta w swoim monologu.

Cechą różnicą postać matki Jezusa w tych melicznych utworach jest również jej pozycja w odniesieniu do syna. „Bogurodzica” jest bowiem literackim nawiązaniem do motywu malarstwa bizantyjskiego – zwanego deesis - przedstawiającego Chrystusa zajmującego miejsce centralne i stojących po jego bokach: Bogarodzicy i Jana Chrzciciela. W Obliczu Boga Maryja zajmują pozycję hierarchicznie podrzędną, usługuje Zbawicielowi, jest oratorką. W „Posłuchajcie, bracia miła...” stosunki Przenajświętszej Panny i Chrystusa zasadniczo różnią się od modelu bizantyńskiego i opierają się na relacjach matka – dziecko. Rodzicielka przemawia do cierpiącego, pociesza go, zapewnia o miłości, jest z nim w najcięższej dla niego próbie – stoi blisko rozpiętego na belkach krzyża syna.

Po przeanalizowaniu wymienionych zbieżności i odmienności wysunąć można wniosek, że nawet w jednej epoce różnie przedstawiano tą samą postać, zachowując przy tym niepodważalne dogmaty. Poeci średniowieczni nie odważyliby się przeciwstawić powszechnie przyjętemu wizerunkowi Maryi jako Bożej Rodzicielki, jednak podkreślając pewne jej cechy, pomijając inne, stworzyli zupełnie inne jej obrazy. W „Bogurodzicy” większy nacisk położony został na boskość córki świętej Anny: jest tu pośredniczką, do której lud kieruje modlitwy i błagania, pełną majestatu, wywyższoną przez Boga panią niebios, natomiast „Lament świętokrzyski” ukazuje nam Maryję – matkę, bolejącą, współodczuwającą z umierającym dzieckiem
2 5 2