Odpowiedzi

2010-02-15T14:38:04+01:00
MEKSYK,
Meksykańskie Stany Zjednoczone, państwo w Ameryce Pn. i Środk., nad O. Spokojnym, Zat. Meksykańską i M. Karaibskim; pow. 2 mln km2; 96,6 mln mieszk. (1996), Metysi, Indianie (ok. 7% mieszk., gł. Majowie i Aztekowie) oraz pochodzenia eur.; wysoki przyrost naturalny (23,2 w 1985 90); katolicy 95%; stol. Meksyk, inne gł. m.: Guadalajara, Monterrey, Puebla, Ciudad Juarez, León; dzieli się na 31 stanów i dystrykt federalny (Tab. Stany Meksyku); j.u. hiszpański. Powierzchnia wyżynno-górzysta (80% powyżej 1000 m) otoczona pasmami Kordylierów Wyż. Meksykańska; na pd. (Kordyliera Wulk.) liczne czynne wulkany, najaktywniejsze: Nevado de Colima (4265 m), Popocatepetl (5452 m), Orizaba (5700 m najwyższy szczyt M.); silne trzęsienia ziemi; nad Zat. Meksykańską i M. Karaibskim niziny; półwyspy: Kalifornijski, Jukatan; klimat od zwrotnikowego suchego lub wilgotnego na pn. do podrównikowego wilgotnego na pd., roczna suma opadów odpowiednio od 200 500 mm do 2500 4000 mm; w górach piętra klim.; gł. rz.: Rio Bravo del Norte (uchodzi do Zat. Meksykańskiej), Rio Grande de Santiago (O. Spokojny); największe jezioro Chapala; na rzekach elektrownie (19% produkcji energii elektr. 1991) i sztuczne zbiorniki; silnie zróżnicowana roślinność: leśna (21% pow.), pustynna, półpustynna, sawannowa; w górach piętra roślinne; 45 parków nar. i rezerwatów, niektóre wpisane na Listę Świat. Dziedzictwa Kult. i Przyr. UNESCO.
GOSPODARKA
Podstawą gospodarki jest rozwijający się przemysł oraz rolnictwo; po zniesieniu protekcjonizmu w gospodarce i rozpoczęciu prywatyzacji sektora państw. wzrost wartości produktu krajowego brutto 1990 wyniósł 5%, 1991 4%; utrzymuje się wysokie zadłużenie zagr. (2. miejsce w świecie po Brazylii 1992 101,0 mld dol. USA), mimo umorzenia 1989 ok. 30% długów zagr.; M. jest krajem zasobnym w surowce miner.; wydobycie ropy naft. (4,7% produkcji świat. 1991), gazu ziemnego, siarki, soli kam., fluorytu (1. miejsce), rud cynku (4,1%), miedzi, ołowiu (5,1%), srebra (16,0% 1. miejsce), rtęci (5,1%), żelaza, cyny, antymonu, arsenu, uranu, złota; przemysł przetwórczy: petrochem., chem., hutnictwo żel. i metali nieżel., maszyn., środków transportu, metal., papierniczy, włók.; grunty orne i sady zajmują 13% pow. kraju, łąki i pastwiska 38% (1991); sztuczne nawadnianie obejmuje 5,1 mln ha użytków rolnych (1991); uprawa trzciny cukr. (3,6% zbiorów świat. 1992), kukurydzy, sorgo (7,2% w 1992), pszenicy, cytrusów (9,8% zbiorów cytryn 3. miejsce po USA i Włoszech), pomidorów, bananów, fasoli (5,0%), ziemniaków, soi, jęczmienia, ryżu, winorośli, bawełny, kawy (3,5%), agawy; hodowla bydła, trzody chlewnej, kóz, owiec, koni (10,2% pogłowia świat. 1992 3. miejsce po Chinach, Brazylii), osłów (7,2% 4. miejsce po Chinach, Etiopii, Pakistanie); eksploatacja lasów (m.in. zbiór chicle); rybołówstwo (połowy 1,4 mln t, 1991); rzemiosło i obsługa turystów (9,8 mln osób, gł. z USA, 1990 wpływy 3,8 mld dol. USA); transport samoch. (Droga Panamer.) i kol.; gł. porty mor.: Tampico i Veracruz nad Zat. Meksykańską, Manzanillo, Mazatlan i Guaymas nad O. Spokojnym; rozwinięty transport lotn. (15 portów międzynar.); eksport: ropa naft. i gaz ziemny (ok. 35% wartości), bawełna, cukier, owoce, kawa, ryby, siarka; handel z USA, Niemcami, Japonią, Hiszpanią, Francją, Brazylią.

USTRÓJ. Republika; konstytucja z 1917 (modyfikowana); parlament 2-izbowy; prezydent (6 lat) jest szefem rządu.

HISTORIA. W okresie prekolumbijskim wysoko rozwinięte cywilizacje indiańskie, m.in. Majów i Azteków; 1519 21 podbity przez Hiszpanów (H. Cortes); posiadłość hiszp. (od 1535 w wicekrólestwie Nowa Hiszpania); od 1821 niepodległe państwo, do 1823 cesarstwo, następnie republika; 1836 oderwanie się Rep. Teksasu; 1846 48 wojna meksyk. (z USA) klęska M. i utrata znacznych terytoriów; 1855 76 rewolucja liberalna zw. Reformą: wojna domowa, reformy B. Juareza, interwencja fr., 1864 67 II cesarstwo (Maksymilian Ferdynand Józef), 1867 przywrócenie republiki; 1877 1911 dyktatura P. Diaza, obalona przez rewolucję meksyk. (1910 17); zapoczątkowanie reform (m.in. nacjonalizacja dóbr naturalnych, reforma rolna); w II wojnie świat. udział po stronie aliantów; w latach 70. odkrycie ropy naftowej, uniezależnianie gospodarki od obcego kapitału; dążenie do przywództwa w Trzecim Świecie i Ameryce Łac.; 1992 umowa z USA o wolnym handlu (NAFTA); od 1993 czł. forum Współpraca Gosp. Azji i Pacyfiku, od 1944 czł. Grupy Trzech (układ o wolnym handlu z Kolumbią i Wenezuelą); od 1994 konflikt z Indianami w stanie Chiapas; stopniowa demokratyzacja systemu polit. i przełamywanie hegemonii władzy Partii Rewolucyjno-Instytucjonalnej.

Tu jest wszystko o Meksyku, brałam z encyklopedii multimedialnej..
POZDRAWIAM ;)