1)Podać co najmniej trzy dowolne skutki działalności rzek w górnym, środkowym oraz dolnym biegu.
2) Wyjaśnić, w jaki sposób powstaje ujście w kształcie delty oraz ujście lejkowate(estuarium)
3) Uzasadnić związek pomiędzy działalnością rzek a możliwościami gospodarczego ich wykorzystywania przez człowieka
Odpowiadając, podać trzy argumenty.

2

Odpowiedzi

2010-02-22T11:19:32+01:00
Zad 1.
Górny bieg rzeki:
- obejmuje zazwyczaj teren górki, gdzie siła rzeki ma wpływ na erozję skał, swoją siłą jest w stanie pogłębić dno oraz wycinać jej położenie
- transportuje materiał skalny po dnie rzeki.
- pogłębia i poszerza doliny

Środkowy bieg rzeki:
- siła rzeki maleje, oraz siła jej erozji
- mniejsza siła transportu materiału
- po dnie przesuwany jest jedynie żwir i piasek
- rzeka płynie ze zmienną siłą, zależnie od ukształtowania terenu
- nurt rzeki przerzucany jest z jednej strony na drugą, podmywając brzegi i odkładając z boków materiał skalny (erozja boczna), powstają zakola rzeczne (meandry)

Dolny bieg rzeki:
- transport bardzo drobnego materiału skalnego który osadza się u ujścia rzeki do morza lub jeziora
- powstaje ujście deltowe (np. ujście Wisły) lub lejkowe (w zależności od osadzania się materiału)

zad. 2
ujście w kształcie delty -j eżeli morze do którego uchodzi rzeka nie jest zbyt głębokie i nie ma w nim silnych prądów przybrzeżnych materiał naniesiony przez rzekę osadza się u jej ujścia tworząc deltę z nagromadzonego materiału. Jest to obrzar nizinny lub bagienny.

ujście lejkowate(estuarium) - powstaje gdy u ujścia rzeki morze jest głębokie, a jego wody są bardzo ruchliwe. Materiał naniesiony nie ma gdzie się ostadzić.


zad 3.
Rzeki mają znaczenie, gdyż od setek lat cywilizacje osiedlały się nad rzekami (Egipt, Mezopotamia), gdyż były dla nich źródłem życiodajnej wody oraz głównie środkami transportu.
U ujść rzek powstawały wielkie miasta (np. Londyn, Nowy Jork, Gdańsk), miały znaczenie portowe, kwitł handel i życie.
Rzeki stanowiły ważne drogi transportowe.


1 5 1
2010-02-22T12:50:22+01:00
1)Podać co najmniej trzy dowolne skutki działalności rzek w górnym, środkowym oraz dolnym biegu.
górny:
-intensywna erozja denna
-dzięki dobrze natlenionej wodzie znajduję się tam sporo pstrągów itp.
-niesie materiał skalny w postaci bloków kamiennych

środkowy
-powstawanie starorzeczy
-meandrowanie rzeki
-poszerzenie koryta rzecznego

dolny
-akumuluje niesiony materiał
-powstaje dolina U-kształtna
-rzeka płynie wolno (duże przepływy wody)

2) Wyjaśnić, w jaki sposób powstaje ujście w kształcie delty oraz ujście lejkowate(estuarium)

ujście deltowate powstaje wtedy gdy zbiornik, do którego uchodzi rzeka jest płytki i nie występują przy jego brzegach silne prądy ani pływy. Poziom wody ulega nieznacznym wezbraniom oraz nieznacznemu spadkowi. Tworzą się najczęściej przy płytkich zbiornikach wodnych, które posiadają w/w cechy. Materiał rzeczny który rzeka "niesie" osadza się wtedy przy brzegu (akumulacja), nadbudowuje dno zbiornika aż do powierzchni wody. Rzeka rozdziela się wtedy na szereg ramion, a z osadów (akumulacja) buduje na powierzchni tzw. stożek napływowy - deltę.

Estuarium- (ujście lejkowate) Powstaje wtedy kiedy na rzekę na wpływ zbiornik do którego rzeka uchodzi ( np. morze). Podczas cofania się morza, wchodzi ono wgłąb rzeki przez co uniemożliwia tworzenie się delty. Akumulacja w tym rejonie jest całkowicie niemożliwa. Ważnym elementem jest także spa, który musi istnieć pomiędzy zbiornikiem wodnym a rzeką. Podczas cofania się rzeki zbiornik wodny będzie wtedy tylko zabierać materiał, nie jest możliwe oddawanie materiały przez morze. Ruch ten będzie tylko i włącznie w jedną stronę. Pływy morskie również uniemożliwiają powstawanie delty.

3.Uzasadnić związek pomiędzy działalnością rzek a możliwościami gospodarczego ich wykorzystywania przez człowieka
Odpowiadając, podać trzy argumenty.

Delta:
-Żegluga
-możliwość nawadnia pobliskich pół (Nil)
-powoduje niesienie mułu a co za tym idzie użyźnienie terenów rolnych w delcie.
-kultowe miejsce oczyszczenia duchowego (np. rzeka Ganges) zwiększające również turystykę.

W starożytności delta umożliwiała dostęp do wody dla ludności jak i wody potrzebnej do rolnictwa.

Estuarium
-możliwość wybudowaniu portu a co za tym idzie polepszenia gospodarki danego regionu (La Plata, Liverpool, Lizbona)

Pozdrawiam i liczę na naj.




4 4 4