Odpowiedzi

2009-11-03T15:12:01+01:00
W jaki sposób przeszłość wpływa na relacje chłopów i inteligencji / scena 30 akt I /. Jaki obraz obu warstw społecznych został pokazany w dramacie.




Dramat ,, Wesele ,, Stanisława Wyspiańskiego rozgrywa się w chłopskiej chacie, podczas nocy listopadowej. Sztuka wyraźnie nawiązuje do autentycznego wesela Lucjana Rydla z Jadwigą Mikołajczykówną, które odbyło się w domu Włodzimierza Tetmajera.
Prawie każdy z bohaterów dramatu ma swój autentycznie żyjący pierwowzór . Ponieważ Panna Młoda wywodziła się ze stanu chłopskiego a Pan Młody był szlachcicem , na uroczystościach weselnych spotkali się goście obu stron. Byli to przedstawiciele różnych warstw społecznych , głównie chłopstwa i inteligencji. Inteligencja reprezentowana jest przez różne zawody. Na weselu bawią się pisarze: Poeta, Pan Młody oraz Radczyni, oraz Dziennikarz, Ksiądz i młodzież wywodząca się z inteligencji. Chłopi to głównie rodzina i sąsiedzi Panny Młodej i Gospodarza.
Dramat Stanisława Wyspiańskiego jest podjętą przy pomocy środków artystycznych analizą zdolności społeczeństwa polskiego do wytężonych działań na rzecz rozwoju społecznego. W podtekście można się domyślać, iż autorowi chodziło o odzyskanie niepodległości.
Obraz obu warstw zarysowany na tym tle przez autora przedstawia się dość pesymistycznie. Najbardziej rzucającą się w oczy, groteskową cechą inteligencji jest chłopomania , czyli fascynacja wsią i chłopami. Jednakże było to zainteresowanie bardzo płytkie, powierzchowne , wyrażające się głównie w ubieraniu chłopskich strojów oraz zachwytem, iż „chłopi mają coś z Piasta”. Nie dostrzega rzeczywistego obrazu tej warstwy społecznej, jej siły i słabości. Tak naprawdę to kompromitująco mało wie o realiach życia na wsi. Akcja dzieje się w listopadzie, co nie przeszkadza Radczyni pytać się Kliminy , czy już zasiała zboże.
W rzeczywistości chłopomania nie jest efektem faktycznego przemyślanego zainteresowania lecz jeszcze jedną modą i dziwactwem służącym ubarwieniu szarawej egzystencji. Wieś dla znudzonych inteligentów jest synonimem mitycznej krainy szczęśliwości i spokoju, co wypacza jej prawdziwy, nie pozbawiony konfliktów obraz. Jednocześnie jednak widoczne jest wyraźne uczucie wyższości wobec chłopów , wynikające głównie z olbrzymich różnic w wykształceniu i wiedzy o świecie. Traktują ich z dozą pobłażliwej wyrozumiałości, bagatelizując ich ,, naiwne” zainteresowania i poglądy. Do rangi symbolu urasta pytanie Dziennikarza kierowane do Czepca - ,, a wiecie gdzie Chiny leżą?” Dostrzegają tę powierzchowność i pozorność fascynacji również chłopi, na co wskazuje wypowiedź Ojca Panny Młodej ,, Pany się nudzą sami, to się pięknie bawiom z nami”.
Mówiąc o nudzie przechodzimy do następnej, charakterystycznej cechy ówczesnej inteligencji, a mianowicie dekadentyzmu. Był to prąd filozoficzny, którego źródłem było popularne w XIX wieku porównywanie społeczeństwa do organizmu . Wierzono, że po okresie intensywnego rozwoju nastąpić musi obumieranie. Wyznawcy tego światopoglądu byli przeświadczeni o kryzysie współczesnej cywilizacji i nadchodzącym zmierzchu kultury europejskiej. Kwestionowali oni wartości moralne i społeczne. Ich poglądy były pełne apatii i przekonania o bezsensowności ludzkiej egzystencji. Dekadentyzm stał się jednym z podstawowych nurtów światopoglądowych modernizmu, czyli epoki w której napisano Wesele.
Generalnie inteligencja została ukazana jako znudzona i owładnięta poczuciem bezsilności , spotęgowanej latami niewoli. Niby stworzona do przywództwa , lecz w rzeczywistości od tego daleka. Jak mówi Poeta ,,tak by się nam serce śmiało do ogromnych wielkich rzeczy, a tu pospolitość skrzeczy”.
Najważniejsza konkluzja dotycząca inteligencji, jaka wyłania się z Wesela to jej niezdolność sprawowania przywódczej roli w narodzie. Inteligencja, z racji swego potencjału intelektualnego, powinna przewodzić innym warstwom społecznym , brać na siebie odpowiedzialność. Tę niemoc widać nawet w postawie Gospodarza, w sumie najbardziej pozytywnego jej przedstawiciela w dramacie. Zadania, jakie zlecił mu duch Wernyhory, czyli zwołanie ludu na powstanie , powierza Jaśkowi a sam usypia.
Równie krytyczny jest w Weselu obraz warstwy chłopskiej. Chłopi posiadają świadomość swej siły, która jest źródłem ich dumy. Jak mówi Czepiec,, ino na wsi jesce dusa, co się z fantazyją rusza”. Jednakże tej sile towarzyszy kłótliwość, awanturnictwo, skłonność do zwady, pijaństwo. Choć nie zostało to wyraźnie przez autora stwierdzone, niewątpliwą przeszkodą w skutecznym i samodzielnym działaniu tej warstwy społecznej jest brak wykształcenia. W sumie jednak, w odróżnieniu od inteligencji chłopów cechuje chęć do działania, są przedstawieni jako wielka siła narodu. Jednakże chłopi są świadomi tego, iż muszą być pokierowani przez inteligencję.
Z dramatu wyraźnie wynika trudna do przełamania różnica między omawianymi warstwami społecznymi. Niewątpliwie przyczyną tego stanu rzeczy są również niedawne jeszcze zdarzenia .
Wydarzeniami historycznymi, które miały istotny wpływ na relacje między ludem a inteligencją była przede wszystkim tzw. ,,rabacja galicyjska”, która miała miejsce w połowie XIX wieku. . W 1846 r. przybrały na sile przygotowania do ogólnopolskiego powstania przeciwko mocarstwom rozbiorowym. Na terenie Galicji starosta austriacki postanowi wykorzystać niechęć chłopów przeciwko dworom szlacheckim, aby w ten sposób zdławić przygotowywane powstanie. W tym celu nawiązał kontakt z Jakubem Szelą, uważanym za chłopskiego przywódcę i obietnicami subwencji finansowych oraz ulg w powinnościach skłonił go do podjęcia akcji przeciwko szlacheckim spiskowcom. Chłopi wystąpili przeciwko powstańcom , których oddziały uległy rozproszeniu a pewną ilość pojmanych powstańców szlacheckich dostarczyli władzom austriackim do Tarnowa, za co otrzymali nagrody pieniężne. Rozpoczęły się także ataki chłopów na dwory , palono dwory i mordowano ich właścicieli, niejednokrotnie wraz z rodzinami. Dokonano pogromów 430 dworów a liczbę wymordowanych niekiedy w bestialski sposób ofiar określono szacunkowo na 1070 osób. Wyraźne nawiązanie do tych wydarzeń zawiera scena 30 aktu I ,gdzie Pan Młody i Gospodarz wspominają , iż ,,mego ojca piłą rżnęli mego ojca gdzieś zadźgali” . Nie zostało to wprost powiedziane, lecz z nastawienia przedstawicieli inteligencji bawiącej się na weselu wyraźnie daje się odczuć potępienie uległości chłopów wobec zaborcy. Wypada jednak zauważyć, iż przyczyną dla której wystąpienia chłopskie miały tak krwawy charakter były nieludzki ucisk chłopów w Polsce przed zaborami.

Ostatecznie ,,Wesele, kończy się letargicznym tańcem gości weselnych ,symbolizującym trwając letarg społeczny i poczucie bezsiły. Równie symboliczne są kończące utwór słowa chochoła „miałeś chamie złoty róg”.

4 5 4
2009-11-03T17:21:15+01:00

FILOZOFIA

Co to jest filozofia ?
Określenie słowa filozofia pochodzi najprawdopodobniej od matematyka i fizyka Pitagorasa. W dosłownym znaczeniu w języku greckim (gr. φιλέω phileo – kochać, σοφία sophia – mądrość) oznacza miłość do mądrości.
Jednak jak wiadomo nie ma dokładnej definicji tego słowa. Uznaję się tą dziedzinę nauki za zagadkową ponieważ, próbuje ona odpowiedzieć na pytania dotyczące wszechświata, życia poza światem, itp. Są to pytania powszechnie uważane za bez odpowiedzi, jednak to właśnie filozofia próbuje na nie odpowiedzieć.


Na jakie zagadnienia dzielimy filozofię ?
Filozofię dzielimy na takie działy jak:
- metafizyka:
+teologia,
+ ontologia,
- epistemiologia:
+logika,
+ metodologika nauk,
+teoria poznania,
-aksjologia:
+etyka,
- estetyka,
- filozofia społeczna.


Jakie koncepcje ma filozofia ?
Koncepcje filozofii:
- klasyczną, w której filozofia jest wiedzą o odrębnym przedmiocie (byt) i metodzie, o charakterze racjonalnym,
- pozytywistyczną, gdzie filozofia jest syntezą wyników nauk empirycznych,
- lingwistyczną, rozumiejąca filozofię jako analizę języka i jego podstawowych pojęć oraz badanie podstaw wiedzy,
- irracjonalistyczną, w której filozofia to dział kultury łączący w sobie elementy wiedzy naukowej, sztuki i religii, refleksja filozoficzna polega na wyrażaniu przeżyć przez podmiot.


Starożytna filozofia, a oni wiedzieli co to było ?
Podwaliny filozofii europejskiej stworzyli Grecy w V i IV w. p.n.e. Początki filozofii greckiej sięgają jednak VII w. p. n.e. Jej ojcem był Tales z Miletu. Nie wystarczały mu już wyjaśnienia mitologiczne na temat świata i jego powstania, szukał on logicznej, racjonalistycznej wiedzy o świecie. Łączył on w swojej działalności Praktyczne umiejętności kupca i uczonego – astronoma, inżyniera, polityka i geodety. Jako filozof poszukujący „prazasady” wszechrzeczy, za przyczynę i podstawę wszelkiego istnienia uznał wodę. Wprawdzie twierdząc, że świat pochodzi z wody i składa się z wody, bliski był myśleniu mitycznemu (w mitach także mówiono, że ziemia wyłoniła się z oceanu, że Okeanos i Tetyda byli prarodzicami świata), jednakże w inny sposób ten proces wyjaśniał. Tales mówił o wodzie jako o rzeczy realnej, mit o bóstwach wody, o postaciach fantastycznych.


Jeden z najsławniejszych greckich filozofów, był... Kim ?
SOKRATES:
Urodził się w Atenach w 469 r. p. n. e.
Prowadził dialektykę – sztukę prowadzenia dyskusji, sporów.
Zajmował się tylko człowiekiem, jego problemami, naturą, sprawami etycznymi.

Problematyka moralna: „Żeby poznać świat, trzeba najpierw poznać siebie”

Trzy główne tezy:
Cnota jest dobrem bezwzględnym.
Cnota wiąże się z pożytkiem, szczęściem.
Cnota jest wiedzą.


Filozofia w literaturze:
Jednym z najbardziej znanych pisarzy, którzy poruszają wątki filozoficzne w swoich książkach jest Paulo Coelho. Jest to autor wielu książek, które zdobyły ogromną sławę. Coelho w każdej książce opowiada o kogoś życiu. We wszystkich jego powieściach jest wiele sentencji, pozwalających na odpowiedzenie sobie na wiele pytań lub nad zastanowieniem się nad swoim życiem. Jedną z nich jest, np.''Zahir''. Opowiada on o życiu małżonków. W pewnym momencie oboje muszą odnaleźć siebie od środka.
Jednak takich przykładów odwołujących się do literatury jest wiele...


Moja własna ocena:
Uważam, że filozofia jest bardzo pasjonującą nauką. Trzeba poświęcić jej wiele czasu, aby ją zrozumieć. Pytania dotyczące filozofii pozostaną chyba niewyjaśnione. Może to lepiej, bo co by było, gdybyśmy znali na wszystkie pytania odpowiedzi ? Świat stałby się nudny i szary. Wszystko byłoby oczywiste, a tego chyba nikt nie chce. Pytania niech pozostaną zagadką, a filozofia nauką.


Bibliografia:
www.filozofia.wyklady.org/wyklad/151_filozofia-starozytna.html
www.sciaga.nauka.pl/index.php/.../title=Filozofia_starozytna
www.filozofia.pl/
pl.wikipedia.org/wiki/Filozofia


Tu masz linki do zdjęć:
http://www.umysl.pl/astrolog/ikony_5_pod/gre_sokrates.jpg
http://merlin.pl/Alchemik_Paulo-Coelho,images_big,8,83-917239-1-7.jpg


Mam nadzieję, że pomogłam. Jeśli chodzi o filozofię pisz do mnie na priv, postaram Ci się pomóc. Jak masz jakieś pytania do pracy lub jest zbyt krótka napisz do mnie to dopiszę jeszcze trochę ;) Powodzenia ;)
1 5 1